Schutzstaffel (SS)

De ontwikkeling van de SS tot de machtigste organisatie van het Rijk

Na ‘de nacht van de lange messen’ werd de SS uitgeroepen tot een zelfstandige organisatie die niet meer ondergeschikt was aan de SA. De SS’ers die betrokken waren bij de moorden tijdens ‘de nacht van de lange messen' werden bevorderd en kregen als beloning voor hun trouw een eredolk. Inmiddels waren SS’ers duidelijk te onderscheiden van SA’ers doordat het bruine SA-uniform was omgeruild voor een zwart uniform. Later droegen SS’ers een veldgrijs uniform, net als de Duitse landmacht. Toen rijkspresident Von Hindenburg op 2 augustus 1934 overleed, nam Hitler zijn machtspositie over. Voortaan vervulde Hitler de functie van rijkspresident en rijkskanselier. Hij moest worden aangesproken als Führer en rijkskanselier. Vrijwel niets stond Hitler nog in de weg om zijn Derde Rijk te ontwikkelen. De SS zou hierin een prominente functie gaan vervullen. De nazi-partij vormde de kern van het Derde Rijk, de SS vormde de essentie.

De creatie van de SS was essentieel voor het uitvoeren van de nazi-plannen. De regering en de partij waren met het huidige politie- en veiligheidsapparaat niet in staat om hun plannen uit te oefenen. Plannen die onder andere waren gericht op de uitschakeling van politieke en raciale vijanden. De nazi-partij had de SS nodig als organisatie die de verantwoordelijkheid kon nemen over bepaalde taken waarvoor zij zelf nooit de verantwoording voor zou durven dragen. De SS was in dienst van de overheid, maar de organisatie opereerde toch enigszins onafhankelijk doordat haar activiteiten voor eigen rekening waren. De overheid mocht geen directe schuld dragen aan onderdrukking, mishandeling en moord, de SS wel. Hitler en zijn onderdanen binnen de overheid gaven de opdrachten, de SS voerde ze uit.

Heinrich Himmler vormde SS van beperkt privé-leger om tot een partijpolitie. Hij wilde alles en iedereen in de gaten houden. Himmler omschreef de missie van de SS in een pamflet uit 1936 als volgt:

“Wij zullen onafgebroken onze taak vervullen: het garanderen van de binnenlandse veiligheid van Duitsland, net zoals de Wehrmacht de veiligheid, de eer, de grootsheid en de vrede garandeert voor het Rijk voor gevaren van buitenaf. Wij zullen ervoor zorgen dat in Duitsland, het hart van Europa, de Joods-bolsjewistische revolutie van minderwaardige mensen nooit meer kan ontsteken, niet van binnenuit of door afgezanten van buitenaf. Zonder wroeging zullen wij een berouwloos zwaard van rechtspraak zijn voor al die krachten van wiens bestaan en activiteiten wij weten, op de dag van de minste aanval, of het nou vandaag is, binnen tientallen jaren of binnen eeuwen.”

Dat dit de jaren die hierop volgden niet veranderde, blijkt uit het organisatieboek van de NSDAP uit 1943 waarin de missie van de SS als volgt omschreven:

“De oorspronkelijke en meest belangrijke taak van de SS is om te dienen als de beschermer van de Führer. Volgens het bevel van de Führer is de takenomvang uitgebreid en omvat deze ook de binnenlandse veiligheid van het Rijk.”

Maar de SS omvatte meer dan alleen maar politie- en veiligheidsdiensten. Naar gelang de plannen van de nazi’s verder vorm kregen, werden meerdere nieuwe functies en verantwoordelijkheden aan de SS toebedeeld. De SS participeerde in alle vormen van onderdrukking, vervolging en uitroeiing van interne vijanden van het nazi-regime. Haar taken vervulde de organisatie niet alleen binnen de grenzen van Duitsland, maar ook binnen alle door Duitsland bezette landen. In deze overwonnen landen moesten ze zorg dragen voor het veiligstellen en het behoud van het gebied, en tevens speelden ze een rol in de "germanisering" en deportatie van overwonnen volken.

De rol van de SS binnen de staat werd steeds uitgebreider. De organisatiestructuur was aan vele veranderingen en uitbreidingen onderhevig. Uiteindelijk ontstond een complexe structuur. Himmler stond geheel bovenaan de organisatiestructuur en direct aan hem ondergeschikt waren twaalf stafchefs van verschillende hoofdbureaus binnen de SS-Reichsführung.

Definitielijst

Führer
Duits woord voor leider. Hitler was gedurende zijn machtsperiode de führer van nazi-Duitsland.
nacht van de lange messen
Nacht van 30 juni op 1 juli 1933 waarin Hitler op bloedige wijze afrekende met de veeleisende leiders van de SA, waaronder Ernst Röhm.
nazi
Afkorting voor een nationaal socialist.
revolutie
Meestal plotselinge en gewelddadige ommekeer van bestaande (politieke) verhoudingen en situaties.
rijkskanselier
Benaming voor het Duitse staatshoofd, vanaf 1933 tot 1945 was Hitler Rijkskanselier van Duitsland

Pagina navigatie

Informatie

Artikel door:
Kevin Prenger
Geplaatst op:
17-04-2005
Laatst gewijzigd:
18-03-2017
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

Categorieën


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2018
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.