Slagschepen van de Scharnhorst-klasse

Scharnhorst-klasse

Inhoudsopgave

Na de Eerste Wereldoorlog werd de Duitse marine enorm verkleind. Het enige wat de Duitsers mochten houden waren zes oude slagschepen uit de periode van voor de dreadnoughts, zes oude lichte kruisers en 24 torpedoboten. Deze schepen waren in de Eerste Wereldoorlog al verouderd en dus moesten er na de oorlog snel nieuwe schepen gebouwd worden. Er was echter erg weinig geld beschikbaar voor nieuwe schepen omdat Duitsland veel herstelbetalingen moest doen. De geallieerden hadden ook beperkingen aan de nieuw te bouwen schepen gesteld: ze mochten niet meer dan 10.000 ton meten en het kaliber hoofdbewapening mocht maximaal 28 cm zijn.

In het begin van de jaren 30 werden de pantserschepen van de Deutschland-klasse gebouwd. Deze schepen voldeden aan de beperkingen van het Verdrag van Versailles en hadden een hoofdbewapening van zes 28 cm kanonnen. Daarna werden verschillende plannen voor hun opvolgers gemaakt. Deze schepen konden bijvoorbeeld een iets zwaardere hoofdbewapening krijgen (zoals 30 cm kanonnen). De ontwerpers mochten echter het formaat van de schepen niet vergroten, dus zouden de schepen waarschijnlijk ongeveer gelijkwaardig aan de schepen van de Deutschland-klasse worden.

De tegenstanders in een toekomstige oorlog zouden waarschijnlijk de Fransen worden. Zij waren juist begonnen met de bouw van twee nieuwe slagkruisers, de Dunkerque en de Strasbourg. De ontwerpers wilden dat de Scharnhorst en de Gneisenau sterker zouden worden dan deze schepen.

Toen het door de geallieerden werd toegestaan om de schepen groter te maken kon de echte ontwikkeling van de Scharnhorst-klasse beginnen. Er werd gekozen voor een hoofdbewapening van negen 28 cm kanonnen, waardoor de schepen zwaarder bepantserd konden worden. De schepen werden door de Duitsers officieel slagschepen genoemd. Ze hadden de bepantsering van een slagschip, de snelheid van een slagkruiser en het kaliber hoofdkanonnen van een slagkruiser. Daarom spraken met name de Britten over Ďslagkruisersí.

Beide schepen hadden na de indienststelling een rechte boeg. Deze werden echter kort daarna omgebouwd tot Ďklipperboegení of ĎAtlantische boegení omdat de schepen te veel water aan boord kregen wanneer ze op hoge snelheid voeren. Ook werden de posities van de ankers veranderd en werden de rechte schoorsteentoppen schuin gemaakt. De Scharnhorst en de Gneisenau bleken goede schepen te zijn. Het waren de enige oorlogsschepen die een actief vliegdekschip tot zinken hadden gebracht met kanonvuur. Ze voerden de meeste operaties samen uit. In totaal brachten ze 22 koopvaardijschepen en vier oorlogsschepen tot zinken met een totaal van 155.587 bruto registerton. De Scharnhorst werd in december 1943 tot zinken gebracht. De Gneisenau lag van 4 april 1942 tot 1943 in dok om omgebouwd te worden en werd op 28 maart 1945 als een blokkadeschip in Gotenhafen tot zinken gebracht.

Technische gegevens:

Klasse: Scharnhorst-klasse
Aantal in klasse: 2
Land: Duitsland
Type: Slagschip
Scheepswerf: Scharnhorst: Reichsmarinewerft (later Kriegsmarinewerft), Wilhelmshaven
Gneisenau: Deutsche Werke AG, Kiel
Besteld: Scharnhorst: 25-01-1934
Gneisenau: 25-01-1934
Kiel gelegd: Scharnhorst: 14-02-1934 + 15-06-1935
Gneisenau: 14-02-1934 + 06-05-1935
Te water gelaten: Scharnhorst: 03-10-1936
Gneisenau: 08-12-1936
In dienst gesteld: Scharnhorst: 07-01-1939
Gneisenau: 21-05-1938
Schepen tot zinken gebracht: Scharnhorst: 10 schepen + 1 samen met Gneisenau
Gneisenau: 15 schepen + 1 samen met Scharnhorst
Einde: Scharnhorst: Tot zinken gebracht 26-12-1943
Gneisenau: Tot zinken gebracht 28-03-1945
Kosten: Scharnhorst: 143.471.000 miljoen Reichsmark
Gneisenau: 146.174.000 Reichsmark
Bemanning: Scharnhorst: 1.669-1.968 man
Gneisenau: 1.669-1.840 man
Vermogen: Scharnhorst: 161.764 shp
Gneisenau: 153.897 shp
Maximum snelheid: Scharnhorst: 31,65 knopen
Gneisenau: 30,7 knopen
Maximum bereik: Scharnhorst: 9.020 zeemijl bij 15 knopen
7.100 zeemijl bij 19 knopen
Gneisenau: 8.380 zeemijl bij 15 knopen
6.200 zeemijl bij 19 knopen
Lengte (over alles): 229,8 meter (234,9 meter vanaf 1939)
Lengte (waterlijn): 226 meter
Breedte: 29,55 meter
Diepgang: (Beladen) 9,9 meter
Waterverplaatsing: Standaard 34.850 ton / beladen 38.900 ton
Aandrijving: 3 schroeven, 3 stoomturbines (Scharnhorst Brown Boveri, Gneisenau Deschimag)
2 MAN 10-cilinder viertakt-diesels
Bepantsering: Pantsergordel 300-350 mm
Dek 80-95 mm
Geschutstorens 300-360 mm
Commandotoren 350 mm (maximaal)
Bewapening: - 9 x 28 cm SK L/51 C/34 (3 x3)
- 12 x 15 cm SK L/55 C/28 (6 x 2)
- 14 x 10,5 cm SK L/65 C/33 (7 x 2)
- 16 x 3,7 cm SK L/83 (8 x 2) luchtafweer
- 10-38 x 2 cm SK MG L/64 (10-38 x 1) luchtafweer
- 6 x 53,3 cm (2 x 3) torpedolanceerbuizen
- 3 x Arado Ar 196 watervliegtuig, 1 katapult

Definitielijst

Eerste Wereldoorlog
Ook wel Grote Oorlog genoemd, conflict dat ontstond na een groei van het nationalisme, militarisme en neo-kolonialisme in Europa en waarbij twee allianties elkaar bestreden gedurende een vier jaar durende strijd, die zich na een turbulent begin, geheel afspeelde in de loopgraven. De strijdende partijen waren Groot-BrittanniŽ, Frankrijk, Rusland aan de ene kant (de Triple Entente), op den duur versterkt door o.a. ItaliŽ en de Verenigde Staten, en Duitsland, Bulgarije, Oostenrijk-Hongarije en het Ottomaanse Rijk aan de andere kant (de Centrale Mogendheden of Centralen). De strijd werd gekenmerkt door enorme aantallen slachtoffers en de inzet van vele nieuwe wapens (vlammenwerpers, vliegtuigen, gifgas, tanks). De oorlog eindigde met de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland en zijn bondgenoten in 1918.
geallieerden
Verzamelnaam voor de landen / strijdkrachten die vochten tegen Nazi-Duitsland, ItaliŽ en Japan gedurende WO 2.
kaliber
De inwendige diameter van de loop van een stuk geschut, gemeten bij de monding. De lengte van de loop wordt vaak aangegeven in het aantal kalibers. Zo is bv de loop van het kanon 15/24 24 ◊15 cm lang.
slagschip
Zwaar gepantserd oorlogsschip met geschut van zeer zwaar kaliber.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


De Scharnhorst.
(Bron: www.scharnhorst-class.dk)


De Gneisenau.
(Bron: www.scharnhorst-class.dk)

Informatie

Artikel door:
Auke de Vlieger
Geplaatst op:
19-02-2005
Laatst gewijzigd:
30-09-2011
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.