Zware kruisers van de Admiral Hipper-klasse

Admiral Hipper-klasse

Inhoudsopgave

In 1922, kort na de Eerste Wereldoorlog, werd in Washington een conferentie gehouden. Hierin werd onder andere besloten dat de waterverplaatsing van toekomstige kruisers niet meer dan 10.000 ton mocht zijn. De hoofdbewapening mocht maximaal 20,3 cm zijn. Duitsland mocht deze kruisers, vaak ‘Washington-kruisers’ genoemd, echter niet bouwen. Ze moesten het doen met de lichtere kruisers die ze hadden.

In juni 1935 werd er tussen Groot-Brittannië en Duitsland een vlootverdrag opgesteld. Het werd Duitsland toegestaan om te beginnen met de bouw van kruisers van 10.000 ton. Ze mochten er echter geen kanonnen met een kaliber groter dan 15,5 cm opzetten. Duitsland was helemaal niet van plan om zich hier aan te houden en was van plan er 20,3 cm kanonnen op te zetten en de waterverplaatsing met ongeveer 40 % te overschrijden. De eerste groep schepen zou bestaan uit de Admiral Hipper en de Blücher. De verbeterde tweede groep schepen zou bestaan uit de Prinz Eugen, de Seydlitz en de Lützow. De laatste twee zouden eigenlijk grote lichte kruisers worden met twaalf 15 cm kanonnen. Er was echter een tekort aan kanonnen en geschutstorens en dus werden de Seydlitz en de Lützow gewoon extra schepen van de Prinz Eugen-groep.

De kiel van de eerste zware kruiser, de Admiral Hipper, werd gelegd op 6 juli, kort na de ondertekening van het vlootverdrag. Kort daarna volgde ook de Blücher. De kiel van de Prinz Eugen volgde in april 1936. Eind 1939 overwoog de Kriegsmarine de verkoop van de drie kruisers die nog niet af waren. Op 8 december werd echter besloten alleen de Lützow te verkopen.

Het grootste probleem van de kruisers waren de hogedrukketels. Zeer regelmatig hadden de ketels problemen. De Admiral Hipper heeft niet één missie uitgevoerd zonder machinepech. Ook de Duitse torpedobootjagers hadden deze ketels en dit probleem. De zware kruisers hadden doordat de ketels veel brandstof verbruikten ook niet zo’n groot vaarbereik. Aangezien ze bedoeld waren om als koopvaardijschip-jager te worden ingezet, was dit een vervelend probleem. Er moesten dus veel tankers op zee paraat zijn en dit was natuurlijk zeer gevaarlijk voor deze alleenvarende, onbewapende schepen.

De schepen waren niet echt succesvol in de oorlog. De Blücher werd al heel vroeg tot zinken gebracht. De Prinz Eugen overleefde de oorlog zonder een schip tot zinken te hebben gebracht. Ze viel wel samen met het slagschip Bismarck de Britse slagkruiser Hood aan. Er zijn zelfs historici die beweren dat het een granaat van de Prinz Eugen was die de Hood tot zinken bracht, maar dit is twijfelachtig. De Admiral Hipper bracht alleen een paar alleenvarende koopvaardijschepen tot zinken, maar in februari 1941 was ze heel succesvol tegen konvooi SLS-64. Ze was de enige van de drie zware kruisers die überhaupt schepen tot zinken bracht. In totaal bracht ze 12 koopvaardijschepen en drie oorlogsschepen tot zinken met een totaal van bijna 70.000 Bruto Register Ton.

De schepen van de Admiral Hipper-klasse waren in plaats van koopvaardijschip-jager waarschijnlijk succesvoller geweest in een zeegevecht. Daar speelt vaarbereik een veel kleinere rol en de schepen hadden een vrij zware bewapening. De Kriegsmarine was echter maar een kleine marine en zou nooit een zeeslag riskeren. Plan ‘Z’, het grote scheepsbouwprogramma van de Duitse vloot, werd kort na het begin van de oorlog afgelast. Hierdoor had Duitsland in de hele oorlog maar drie zware kruisers (na april 1940 nog maar twee) in dienst. Ze werden zo gedwongen dienst te doen als koopvaardijschip-jager, een taak waar ze niet voor waren ontworpen, en hun falen werd zo een feit.

Klasse:Admiral Hipper-klasse
Aantal in klasse:5 (2 in groep 1, 3 in groep 2, waarvan 2 niet af)
Land:Duitsland
Type:Zware kruiser
Scheepswerf:Admiral Hipper:Blohm & Voss GmbH, Hamburg
Blücher:Deutsche Werke AG, Kiel
Prinz Eugen:Friedrich Krupp Germaniawerft AG, Kiel
Seydlitz:Deschimag, Bremen
Lützow:Deschimag, Bremen
Kiel gelegd:Admiral Hipper:06-07-1935
Blücher:15-08-1935
Prinz Eugen:23-04-1936
Seydlitz:29-12-1936
Lützow:02-08-1937
Te water gelaten:Admiral Hipper:06-02-1937
Blücher:08-06-1937
Prinz Eugen:22-08-1938
Seydlitz:19-01-1939
Lützow:01-07-1939
In dienst gesteld:Admiral Hipper:29-04-1939
Blücher:20-09-1939
Prinz Eugen:01-08-1940
Seydlitz:Niet
Lützow:Niet
Schepen tot zinken gebracht:Admiral Hipper:15 schepen
Alle anderen:Geen
Einde:Admiral Hipper:Opgeblazen 03-05-1945, gesloopt 1949
Blücher:Tot zinken gebracht 09-04-1940
Prinz Eugen:Overleeft de oorlog, tot zinken gebracht ?-09-1946
Seydlitz:Opgeblazen 29-01-1945, gesloopt 1958
Lützow:Verkocht Sovjet-Unie 11-02-1940, gesloopt 1960
Kosten:Admiral Hipper:85,8 miljoen Reichsmark
Blücher:87,8 miljoen Reichsmark
Prinz Eugen:104,5 miljoen Reichsmark
Seydlitz:84,1 miljoen Reichsmark
Lützow:83,6 miljoen Reichsmark
Aandrijving:3 geschakelde stoomturbines, 12 hogedrukketels:
Admiral Hipper:3 Blohm & Voss turbines, 12 La mont ketels
Blücher:3 Deschimag turbines, 12 La Mont ketels
Prinz Eugen:3 Brown Boveri & Cie. Turbines, 12 La Mont ketels
Seydlitz:3 Deschimag turbines, 12 Wagner ketels
Lützow:3 Deschimag turbines, 12 Wagner ketels
3 schroeven, 1 roer
Bemanning:Admiral Hipper:1.382-1.599 man
Blücher:1.382-1.599 man
Prinz Eugen:1.599 man
Vermogen:Admiral Hipper:132.000 shp
Blücher:132.000 shp
Prinz Eugen:136.000 shp
Maximum snelheid:Admiral Hipper:32,5 knopen
Blücher:32,5 knopen
Prinz Eugen:33,5 knopen
Maximum bereik:Admiral Hipper:8.000 zeemijl bij 20 knopen
Blücher:8.000 zeemijl bij 20 knopen
Prinz Eugen:7.200 zeemijl bij 20 knopen
Lengte:(over alles)205,9 meter (Prinz Eugen 212,5)
Breedte:21,3 meter (Prinz Eugen 21,9)
Diepgang:(Beladen) 7,74 meter (Prinz Eugen 7,94)
Waterverplaatsing:Standaard 14.240 ton / beladen 18.200 ton (Prinz Eugen 19.042)
Bepantsering: Pantsergordel 70-80 mm
Dek 12-50 mm
Geschutstorens 70-105 mm
Commandotoren 50-150 mm
Bewapening:8 x 20,3 cm SK L/60 C/34 (4 x 2)
12 x 10,5 cm SK L/65 C/33 (6 x 2)
6-16 x 4 cm SK (6-16 x 1) luchtafweer
8-12 x 3,7 cm SK L/83 C/30 (4-6 x 2) luchtafweer
8-32 x 2 cm SK MG L/65 C/30 (8-32 x 1) luchtafweer (Prinz Eugen 28)
12 x 53,3 cm (4 x 3) torpedolanceerbuizen
3 x Arado Ar 196 watervliegtuig, 1 katapult

Definitielijst

Eerste Wereldoorlog
Ook wel Grote Oorlog genoemd, conflict dat ontstond na een groei van het nationalisme, militarisme en neo-kolonialisme in Europa en waarbij twee allianties elkaar bestreden gedurende een vier jaar durende strijd, die zich na een turbulent begin, geheel afspeelde in de loopgraven. De strijdende partijen waren Groot-Brittannië, Frankrijk, Rusland aan de ene kant (de Triple Entente), op den duur versterkt door o.a. Italië en de Verenigde Staten, en Duitsland, Bulgarije, Oostenrijk-Hongarije en het Ottomaanse Rijk aan de andere kant (de Centrale Mogendheden of Centralen). De strijd werd gekenmerkt door enorme aantallen slachtoffers en de inzet van vele nieuwe wapens (vlammenwerpers, vliegtuigen, gifgas, tanks). De oorlog eindigde met de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland en zijn bondgenoten in 1918.
kaliber
De inwendige diameter van de loop van een stuk geschut, gemeten bij de monding. De lengte van de loop wordt vaak aangegeven in het aantal kalibers. Zo is bv de loop van het kanon 15/24 24 ×15 cm lang.
Kriegsmarine
Duitse marine, naast de Heer en de Luftwaffe onderdeel van de Duitse Wehrmacht.
kruiser
Snelvarend oorlogsschip van 8000-15000 ton, geschikt voor diverse taken als verkenning, verkenningsafweer en konvooibescherming.
slagschip
Zwaar gepantserd oorlogsschip met geschut van zeer zwaar kaliber.
Sovjet-Unie
Sovjet Rusland, andere naam voor de USSR.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


De Admiral Hipper.
(Bron: Maritimes Archiv)

Informatie

Artikel door:
Auke de Vlieger
Geplaatst op:
26-02-2005
Laatst gewijzigd:
29-01-2014
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

Categorieën


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.