Avonturen van Oorlogstolken

Inleiding

Inhoudsopgave

Martin Deelen was tolk in het Nederlandse Leger. De latere journalist schreef over het Korps Tolken der Koninklijke Landmacht een boekje. Met zijn toestemming hebben we hier de passages mogen plaatsen die handelen over dit Korps tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Inleiding
Toen de geallieerden na de invasie in juni 1944 hun landingsgebieden hadden opengebroken en langzaam maar zeker oprukten, ontstond al spoedig een gebrek aan tolken. Weinig Fransen, Belgen en Duitsers kenden Engels, terwijl ook de Britten, zoals bekend, niet uitblonken in talenkennis. De Britse en Amerikaanse commandanten te velde (de Canadezen telden vrij veel Frans-sprekenden) accepteerden daarom vrijwel iedere burger die zich als tolk meldde, ook al spraken ze soms maar een paar woorden Ďover de grensí. Het is diverse malen gebeurd dat achtergebleven Duitsers en collaborateurs op die manier konden infiltreren en belangrijke informatie konden doorspelen.

Het verhaal wil dat grote baas Eisenhower hoogstpersoonlijk prins Bernhard in diens hoedanigheid van bevelhebber der Nederlandse Strijdkrachten heeft benaderd. Hij zou hem verzocht hebben het tolkenvraagstuk te helpen oplossen omdat Nederlanders (destijds!) bekend stonden om hun talenkennis. Het was de bedoeling een eenheid, een corps, op te richten met gescreende, kundige en geteste vrijwilligers die zouden worden ingelijfd bij de Nederlandse Strijdkrachten. Uit dat corps konden de geallieerde eenheden dan tolken betrekken die minstens Engels, Frans, Duits en Nederlands (en liefst ook Vlaams) kenden.

Nadat het Tweede Britse Leger in september 1944 het Albertkanaal was overgestoken, nam de behoefte aan betrouwbare tolken sterk toe. Op 28 september, tien dagen na de bevrijding van Eindhoven, werd in een kamertje van het voormalige stadhuis al een recruteringsbureau gevestigd voor tolken-vrijwiligers. Ook in Tilburg, en wat later in Breda en nog andere zojuist bevrijde steden, werd een bureaus opgezet. Om hun gebrek aan militaire opleiding en ervaring te camoufleren kregen deze eerste oorlogsvrijwilligers in hun Ďsoldatenboekjeí (b.v. Army ofwel Soldierís Paybook) een Nederlands legernummer. Men hoopte op die manier te voorkomen dat ze, na eventuele gevangenneming door de vijand, als franc-tireur zouden worden beschouwd. Ook zouden ze dan hun nationaliteit niet verliezen wegens dienstneming in een vreemde krijgsmacht. Onze Grondwet was (en is) op dat punt onverbiddelijk.

Definitielijst

geallieerden
Verzamelnaam voor de landen / strijdkrachten die vochten tegen Nazi-Duitsland, ItaliŽ en Japan gedurende WO 2.
invasie
Gewapende inval.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Martin Deelen als Sergeant-tolk
(Bron: Martin Deelen)

Informatie

Artikel door:
Martin Deelen
Geplaatst op:
21-11-2005
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.