Ardennenoffensief

De rollen omgedraaid

De speerpunt van de Duitse aanval, Kampfgruppe Peiper was vlak bij de Maas tot stilstand gekomen. De eenheid was omsingeld, aangevallen en had zich teruggetrokken. Het Britse XXX Corps had haar defensieve stellingen verlaten en drong de Duitsers weg van de Maas. Bastogne was niet langer omsingeld nu er contact was gelegd met de grondtroepen van Patton. ďWacht am RheinĒ leek mislukt, maar een Duitse nederlaag in de Ardennen was nog lang niet zeker. Hitler wilde zich nog niet gewonnen geven. Hij was er nog altijd van overtuigd dat Duitsland als winnaar tevoorschijn zou komen. Zo ook Walther Model. Hij beschreef de huidige situatie in de Ardennen als volgt: ďDuitsland is nu verwikkeld in een uitputtingsslag, waardoor de geallieerden zullen worden verstrikt en vermalen.Ē

Geallieerde tegenaanval
General Dwight Eisenhower stond voor een lastige beslissing. Veel geallieerde troepen waren uitgeput en hadden veel manschappen verloren. Er waren niet voldoende reservetroepen beschikbaar om de verliezen op te vullen. Wellicht was het te veel gevraagd de mannen nu te laten aanvallen, maar de nog altijd voortdurende gevechten in de Ardennen waren nog niet gewonnen en konden dus ook nog een ongunstige wending nemen. Met behulp van een snelle tegenaanval konden de geallieerden gebruik maken van het gebrek aan voorraden en versterkingen bij de Duitsers en zo de slag om de Ardennen in hun voordeel beslissen. Hier koos Eisenhower, ondanks de hachelijke situatie bij de geallieerden, dan ook voor.

Het geallieerde opperbevel besloot dat de tegenaanval uit twee grote offensieven moest bestaan. Het 3th Army zou een offensief ontketenen vanuit Bastogne. Het 1st Army zou een offensief beginnen in de richting van Sankt-Vith. De twee legers moesten vervolgens samenkomen bij Houffalize, een klein stadje in het midden van de Ardennen. Volgens Eisenhower zou deze tegenaanval de geallieerden een overtuigende overwinning in de Ardennen bezorgen. Deze overwinning moest worden vervolgd met een opmars naar de Duitse grens door de Ardennen en de Eifel om vervolgens naar het noordwesten richting de Rijn op te rukken.

De aanvallen begonnen op 3 januari 1945. De 1st Army rukte op in de richting van Houffalize, Sankt-Vith en het plateau van Elsenborn. In het zuiden rukte het 3th Army vanuit Bastogne ook op naar Houffalize. De Duitse commandanten beseften dat de druk die de geallieerden uitoefenden te groot was en wisten dat ze niet meer verder op zouden rukken. Hitler wilde echter, zoals altijd, dat elk stuk veroverde grond tot de laatste man verdedigd zou worden. Zo besloten de Duitse commandanten zich vechtend terug te trekken om de geallieerde opmars zoveel mogelijk te vertragen. In het zuiden van de Ardennen waren de 4th, 5th en de 80th Infantry Divisions verwikkeld in een uitputtingsslag met de 7. Armee in het gebied bij Echternach en Diekirch.

Ondertussen drong Winston Churchill bij Josef Stalin aan om het aankomende Russische winteroffensief zo snel mogelijk te laten aanvangen om de druk op de westelijke geallieerden te verlagen. Er werd namelijk weliswaar vooruitgang geboekt in de Ardennen, maar snel verliep de opmars allerminst. De twee aanvallende legers kregen nog diverse stevige klappen te verduren van de Duitsers, die zich vrijwel in elk dorpje hadden verschanst met antitankwapens en machinegeweren. Ook was elke kruising volgelegd met mijnen. Hierdoor moesten de Britten en Amerikanen hevig slag leveren voor elke meter.

Terug naar de Duitse grens
Toch leek Hitler op 9 januari 1945 de hoop op een overwinning in de Ardennen te laten varen. Hij verplaatste de 6. SS-Panzerarmee naar Hongarije en alle nieuwe troepen en tanks moesten naar het Oostfront gestuurd worden. Ondertussen had de geallieerde luchtmacht het stadje Houffalize, het doel van de tegenaanval, hevig bestookt. Het plaatsje was vrijwel met de grond gelijk gemaakt en de 9. SS-Panzerdivision was zo goed als weggevaagd. De luchtmacht had sowieso een belangrijke rol tijdens de gevechten in januari. Vanwege de betere weersomstandigheden konden er veel missies worden gevlogen. De Duitse pantserformaties die veelal met een brandstofgebrek kampten, waren een eenvoudige prooi voor de geallieerde piloten.

Op 16 januari maakten eenheden van de 2nd en de 11th Armored Divisions contact in Houffalize. Het Duitse offensief was nu definitief ten einde. Het geallieerde offensief daarentegen niet: de tegenaanval was geslaagd, maar men moest zich nog terugvechten naar de Duitse grens. De geallieerde commandanten wilden zo snel mogelijk oprukken en zoveel mogelijk Duitsers uitschakelen nu daar de mogelijkheid toe was. Ook hierin speelde de geallieerde luchtmacht wederom een belangrijke rol. De bruggen en kruispunten op de Duitse ontsnappingsroutes werden hevig onder vuur genomen. Ook de colonnes van Duitse tanks, bevoorradingstrucks en kanonnen werden vrijwel continu vanuit de lucht bestookt.

Op 23 januari werd door de 7th Armored Division Sankt-Vith heroverd op de Duitsers. In de periode van 23 tot en met 25 januari werden ook onder andere Baugnez, Malmťdy, Vielsam, Clervaux en Diekirch heroverd. Op 26 januari bevonden zich nog slechts een handvol Duitse verzetshaarden in de Ardennen. Nadat deze ook waren opgeruimd, werd 28 januari door het Amerikaanse leger aangewezen als einddatum voor het Ardennenoffensief.

Definitielijst

Armee
Bestond uit meestal tussen de drie en zes Korps en andere ondergeschikte of onafhankelijke eenheden. Een Armee was ondergeschikt aan een Heeresgruppe of Armeegruppe en had in theorie 60.000 - 100.000 man.
geallieerden
Verzamelnaam voor de landen / strijdkrachten die vochten tegen Nazi-Duitsland, ItaliŽ en Japan gedurende WO 2.
Kampfgruppe
Tijdelijke militaire formatie in het Duitse leger, samengesteld uit verschillende specialismen (pantsereenheden, artillerie, infanterie, anti-tankwapens en soms ook genie) met een speciale opdracht binnen het slagveld. De Kampfgruppen werden meestal genoemd naar de commandant van het verband.
offensief
Aanval in kleinere of grote schaal.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


3, 15 en 28 januari 1945. De 'Bulge' wordt opgerold.
(Bron: Paul Boellaard, Go2War2.nl)


Amerikaanse tanks in opmars
(Bron: www.army.mil)


Para's van de 82nd Airborne zoeken dekking achter een tank
(Bron: www.army.mil)


Amerikanen met een munitieslee
(Bron: www.army.mil)


Duitse krijgsgevangenen
(Bron: www.army.mil)

Informatie

Artikel door:
Pieter Schlebaum
Geplaatst op:
29-05-2008
Laatst gewijzigd:
07-06-2010
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.