Nederlandse hulpmijnenvegers

Smeroe-klasse hulpmijnenvegers in Nederlands Oost-IndiŽ

Technische gegevens
Grootste lengte:22,7 meter
Grootste breedte:4,35 meter
Diepgang:1,51 meter
Waterverplaatsing:135 ton
Machine-installatie:Caterpillar dieselmotor
Machinevermogen:135 pk
Maximale snelheid:10 knopen
Bemanning:14 koppen
Bewapening:2 x 7,7mm mitrailleurs

Deze kleine schepen werden gebouwd voor de Dienst van Scheepvaart om kleine hoeveelheden goederen of kleine aantallen personen te vervoeren tussen de verschillende eilanden van de Indonesische archipel en als hulppolitiekruisertjes. Hr. Ms. Rindjani, Merbaboe en Smeroe werden in 1940/1941gebouwd bij de Droogdok Mij. te Soerabaja, Java. In 1941 werden de scheepjes omgebouwd tot hulpmijnenvegers en vormden samen Divisie Mijnenvegers IV onder commando van LTZ 2 J.J.C. Korthals Altes met als basis Soerabaja. De Merapi, Slamat en Tjerimai waren nog in aanbouw bij de Verenigde Prauwenveer te Batavia toen de Japanners Java bezetten, begin maart 1942. Het was de bedoeling de scheepjes na oplevering bij Divisie Mijnenvegers IV te voegen.

Hr. Ms. Smeroe

In 1941 werd Hr. Ms. Smeroe als Hulpmijnenveger 12 (HMV 12) in dienst gesteld door LTZ 3 Masselink.

Hr. Ms. Smeroe, Hr. Ms. Merbaboe en Hr. Ms. Rindjani voeren op 3 maart 1942, onder bevel van divisiecommandant LTZ 2 Korthals Altes het Westervaarwater bij Soerabaja uit met bestemming AustraliŽ. Op 4 maart om 06:30 uur `s morgens werd bij de noordoosthoek van Madoera, ten noorden van Boeroean, zo dicht mogelijk onder de wal geankerd. Om 18:00 uur gingen de scheepjes anker op en zetten koers naar de Kangean-archipel en vervolgens naar de Paternoster-eilanden. Op 6 maart voeren de drie hulpmijnenvegers langs de Paternoster-eilanden naar Straat Molo en de volgende dag naar het eiland Soemba. Op diezelfde dag werd om 17:00 uur koers gezet naar Broome, West-AustraliŽ, waar de drie scheepjes op 10 maart rond 20:00 ten anker gingen. Alles bij elkaar een opmerkelijke prestatie voor dergelijke kleine schepen. Vanuit Broome gingen de hulpmijnenvegers verder naar Fremantle waar zij gedurende de rest van de oorlog ingezet werden als patrouillevaartuigen en mijnenvegers.

Na de oorlog keerde Hr. Ms. Smeroe terug naar Nederlands Oost-IndiŽ en werd in gebruik genomen als patrouillevaartuig en politiekruiser bij de zee- en kustbewakingsdienst vanuit station Samarinda, Oost-Borneo. Bij de soevereiniteitsoverdracht in december 1949 werd de Smeroe overgedragen aan de Indonesische marine.

Hr. Ms. Merbaboe

De Merbaboe werd in 1941 door LTZ 3 P.A.H. Roozen in dienst gesteld als Hulpmijnenveger 10 (HMV 10). Na terugkeer uit AustraliŽ werd het scheepje ingedeeld als patrouillevaartuig bij de zee- en kustbewakingsdienst in station Tandjong Priok. In december 1949 werd de Merbaboe overgedragen aan IndonesiŽ.

Hr. Ms. Rindjani

De Rindjani werd in 1941 door LTZ 3 H. Jedeloo in dienst gesteld als Hulpmijnenveger 11 (HMV 11). Na terugkeer uit AustraliŽ werd het scheepje ingedeeld als patrouillevaartuig bij de zee- en kustbewakingsdienst in station Bandjermassin, Zuid-Borneo. In december 1949 werd de Rindjani overgedragen aan de nieuwe staat IndonesiŽ.

Hr. Ms. Merapi

Hr. Ms. Merapi werd op 2 maart 1942 tijdens de afbouw en de ombouw tot hulpmijnenveger door werfpersoneel vernield. De vernieling was blijkbaar dermate grondig uitgevoerd dat het voor de Japanners niet lonend was het schip te repareren.

Hr. Ms. Slamat

Ook Hr. Ms. Slamat werd op 2 maart 1942 door werfpersoneel van de Verenigde Prauwenveer vernield, maar kon door de Japanners hersteld worden. Het is niet bekend voor welk doel de Japanners het schip hebben ingezet, maar na de oorlog werd het teruggevonden en in dienst gesteld als patrouillevaartuig voor de zee- en kustbewakingsdienst vanuit station Pontianak, West-Borneo. Bij de soevereiniteitsoverdracht in december 1949 werd de Slamat overgedragen aan de Indonesische marine.

Hr. Ms. Tjerimai

De Tjerimai stond begin 1942 nog op stapel toen het door werfpersoneel werd vernield. De Japanners herstelden het casco en het schip werd op 15 november 1943 in dienst gesteld als hulponderzeebootjager 101. Op 8 april 1945 werd het schip in Straat Tioro, ten zuidoosten van Celebes, door een Amerikaanse luchtaanval tot zinken gebracht.

Definitielijst

Divisie
Bestond meestal uit tussen de een en vier Regimenten en maakte meestal deel uit van een Korps. In theorie bestond een Divisie uit 10.000 - 20.000 man.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Hr. Ms. Smeroe met genodigden.
(Bron: P. Kimenai Go2War2)


Hr. Ms. Smeroe.
(Bron: P. Kimenai Go2War2)

Informatie

Artikel door:
Peter Kimenai
Geplaatst op:
24-08-2010
Laatst gewijzigd:
01-10-2017
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.