Nederlandse mijnenleggers

Prins van Oranje-klasse mijnenleggers

Klasse overzicht en technische gegevens

Hr. Ms. Prins van OranjeHr. Ms. Gouden Leeuw
BouwwerfInternationale Scheepsbouw Mij. De Maas te Slikkerveer
Op stapel gezet20 september 193023 september 1930
Tewatergelaten10 juli 19319 september 1931
Indienstgesteld2 februari 193224 februari 1932
Grootste lengte66 meter
Grootste breedte11 meter
Diepgang3,55 meter
Waterverplaatsing1.291 ton
Machine-installatie2 triple expansiemachines
Machinevermogen1.750 pk
Maximale snelheid15 knopen
Bemanning121 koppen
Bewapening2 x 7,5cm kanonnen, 2 x 40mm en 2 x 12,7mm mitrailleurs, 150 mijnen

Hr. Ms. Prins van Oranje

Hr. Ms. Prins van Oranje was speciaal ontworpen en gebouwd voor dienst in Nederlands Oost-IndiŽ. Op 9 maart 1932 vertrok het schip naar de Oost onder commando van LTZ 1 Karel Doorman. De mijnenlegger had tussen oktober en december 1941 op verscheidene plaatsen in de Indonesische archipel mijnversperringen gelegd en bevond zich bij het uitbreken van de oorlog met Japan, op 8 december 1941, in Tarakan, Borneo. Daar hield het schip zich, onder commandant LTZ 1 Versendaal, gereed om een sluitversperring te leggen. Met het toenemen van de luchtaanvallen op Tarakan begin januari 1942 was ook de mijnenlegger regelmatig het doelwit van Japanse bommenwerpers. Door enig geluk maar ook door handig manoeuvreren kon het schip steeds aan directe treffers ontkomen. Door near misses werd het schip echter licht beschadigd.

Op 10 januari kreeg commandant Versendaal toestemming om een doorbraakpoging naar Soerabaja, Java, te ondernemen. De Prins van Oranje wachtte een gunstig moment af en de volgende avond was het buiig en donker weer en daardoor was het zicht slecht. Rond 20:00 uur, toen het al een paar uur donker was, bevond de gehele bemanning zich op alarmpost en vertrok de mijnenlegger. Na een paar uur klaarde het weer plotseling op en spoedig werd de Prins van Oranje verkend door de Japanse torpedobootjager Yamakaze en de patrouilleboot 38. De lichtbewapende mijnenlegger was geen partij voor de vijf 12,5cm kanonnen van de Yamakaze, maar vuurde met alle boordwapens in een wanhopige poging de Japanse oorlogsschepen te weerstaan. Desondanks werd de ongelijke strijd snel beslist en in de late avonduren van 11 januari ging de mijnenlegger hevig brandend ten onder. Van de op dat moment 118 bemanningsleden kwamen er 102 om het leven. De overlevenden werden door de Yamakaze opgepikt en belandden na enige omzwervingen in het krijgsgevangenkamp te Tarakan.

Hr. Ms. Gouden Leeuw

Net als zusterschip Hr. Ms. Prins van Oranje was Hr. Ms. Gouden Leeuw ontworpen en gebouwd om dienst te doen in Nederlands Oost-IndiŽ. Op 8 december 1932 vertrok het schip naar de Oost. Van september 1939 tot januari 1942 legde de Gouden Leeuw mijnen bij Balikpapan en Tarakan, Borneo en bij Soerabaja. LTZ 1 E.C.J. van der Horst was sinds 23 december 1940 commandant van de mijnenlegger. Nadat het schip in januari 1942 teruggekeerd was in Soerabaja werd het uitgerust met Asdic en dieptebommen zodat het ook deel kon nemen aan de opsporing en bestrijding van onderzeeboten. Daarna werd het schip ingedeeld bij de verdediging van Soerabaja. In februari en begin maart legde de Gouden Leeuw nog mijnen in Straat Madoera, in de Bocht van Toeban en nabij Rembang om de verdedigingsgordel rond Soerabaja te sluiten. Op 7 maart zag commandant Van der Horst geen mogelijkheid meer om met zijn langzame schip te ontkomen naar AustraliŽ of Ceylon en de Gouden Leeuw werd door de eigen bemanning tot zinken gebracht op de rede van Soerabaja.

Definitielijst

Asdic
Engelse afkorting voor: Allied Submarine Detection Investigation Committee. Door de Britten gebruikt systeem om Duitse onderzeeŽrs op te sporen. ASDIC zond een elektronisch signaal en ving de echo van deze signalen op en zette deze om in geluid, de bekende 'ping'. ASDIC had maar een bereik van 1,5 zeemijl en er was een ervaren luisteraar nodig om een U-boot te onderscheiden van een school vissen.
torpedobootjager
(Engels=destroyer) Zeer lichtgebouwd, snel en wendbaar oorlogsschip, bestemd om door verrassingsaanvallen grote vijandelijke schepen met de torpedo tot zinken te brengen.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Hr. Ms. Gouden Leeuw.
(Bron: Wikipedia)


Het vertrek van Hr. Ms. Gouden Leeuw naar Nederlands Oost-IndiŽ op 8 december 1932.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)


Hr. Ms. Prins van Oranje en Gouden Leeuw in Nederlands Oost-IndiŽ.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)

Informatie

Artikel door:
Peter Kimenai
Geplaatst op:
01-09-2010
Laatst gewijzigd:
23-02-2017
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.