Nederlandse mijnenleggers

Hulpmijnenleggers in Nederlands Oost-IndiŽ

Hr. Ms. Bangkalan

Technische gegevens

Bouwwerf:Nederlands Indische Scheepsbouw en Kustvaart Mij. te Lasem 1926
Grootste lengte:42,95 meter
Grootste breedte:7,5 meter
Diepgang:2,95 meter
Waterverplaatsing:397 ton
Machine-installatie:1 triple expansiemachine
Machinevermogen:360 pk
Maximale snelheid:10 knopen
Bemanning:17 koppen
Bewapening:2 x 12,7mm mitrailleurs, 30 mijnen

Dit schip werd oorspronkelijk gebouwd als sleepboot Willem van Braam voor de Zoutregie in Kalianget. De sleepboot sleepte met zout geladen prauwen van Madoera naar Bagan Siapi Api totdat de sleper in december 1935 werd overgedragen aan de afdeling hydrografie in Nederlands Oost-IndiŽ. In 1936 werd de boot verbouwd tot opnemingsvaartuig en onder de naam Hydrograaf bij de Gouvernements Marine in dienst gesteld. Begin 1942 werd de Hydrograaf gemilitariseerd, omgebouwd tot mijnenlegger en op 16 februari als Hr. Ms. Bangkalan in dienst gesteld. Reeds twee dagen later werd het schip beschadigd door een Japanse luchtaanval en op 2 maart door de eigen bemanning tot zinken gebracht te Soerabaja. Het schip werd gelicht op last van de Japanse bezetter die het herstelde en uitrustte met een oliegestookte Yarrow-ketel. Na de oorlog werd het schip overgedragen aan de Dienst van Scheepvaart. In 1950 ging de verbouwde mijnenlegger naar de Indonesische marine.

Ram en Regulus

Technische gegevens

Bouwwerf Ram:Droogdok Mij. te Tandjong Priok, Java, 1941
Bouwwerf Regulus:Droogdok Mij. te Soerabaja, Java, 1941
Grootste lengte:88 meter
Grootste breedte:12,7 meter
Diepgang:4,2 meter
Waterverplaatsing:2.400 ton
Machine-installatie:2 Enterprise dieselmotoren
Machinevermogen:2.400 pk
Maximale snelheid:15 knopen
Bemanning:120 koppen
Bewapening:2 x 7,5cm kanonnen, 2 x 40mm mitrailleurs, 80 mijnen, 25 dieptebommen

De Ram en de Regulus waren motorschepen die voor de Gouvernements Marine gebouwd werden, maar al tijdens de bouw geschikt gemaakt werden om te fungeren als hulpmijnenleggers.

De Ram werd op 14 december 1941 onvoltooid naar Tjilatjap, Zuid-Java gesleept om daar afgebouwd te worden. Begin maart werd het schip aan de afbouwkade door marinepersoneel vernield. Na de bezetting werd het motorschip door de Japanners naar Soerabaja versleept, gerepareerd en afgebouwd als kanonneerboot Nanshin. In augustus 1945 werd het schip in Soerabaja teruggevonden en gesloopt.

De Regulus stond nog op de helling toen het door marinepersoneel in brand werd gestoken, 2 maart 1942. Er was echter slechts lichte schade aan het achterschip toegebracht. De Japanners herstelden de schade en op 21 mei lieten zij het schip te water als kanonneerboot Nankai. Begin 1944 was het schip voltooid en op 23 september van datzelfde jaar werd de kanonneerboot getroffen door een torpedo van een geallieerde onderzeeboot en aan de grond gezet op Sebuko Island, bij Borneo. De Japanse oorlogsbuit werd echter door hen geborgen en hersteld. Op 16 juli 1945 werd het schip in de Javazee getorpedeerd door een Amerikaanse onderzeeboot en op 150 mijl ten westen van Soerabaja tot zinken gebracht.

Hr. Ms. Rigel

Technische gegevens

Bouwwerf:Nederlandse Dokmaatschappij te Amsterdam
Op stapel gezet:3 maart 1930
Tewatergelaten:7 maart 1931
Indienstgesteld:6 november 1931
Grootste lengte:67,5 meter
Grootste breedte:11,04 meter
Diepgang:3,06 meter
Waterverplaatsing:1.631 ton
Machine-installatie:2 triple expansiemachines
Machinevermogen:1.450 pk
Maximale snelheid:12,5 knopen
Bemanning:67 koppen
Bewapening:2 x 7,5cm kanonnen, 2 x 12,7mm mitrailleurs, 150 mijnen

Dit schip van de Gouvernements Marine kon tevens fungeren als jacht voor de Gouverneur-Generaal maar was ook ingericht als hulpmijnenlegger en werd als zodanig in dienst gesteld op 15 oktober 1939. Op 2 maart 1942 werd het schip te Tandjong Priok als blokschip door de eigen bemanning tot zinken gebracht. In maart 1944 werd het schip door de Japanners gelicht waarna met de reparaties begonnen werd. In 1945 werd de Rigel aangetroffen in Tandjong Priok en overgedragen aan de Dienst van Scheepvaart. In 1951 ging het schip naar de Indonesische marine die het omdoopte in Dewakambar.

Hr. Ms. Soemenep

Technische gegevens

Bouwwerf:Droogdok Mij. te Soerabaja, Java, 1931 (bouwnummer 71)
Grootste lengte:35,86 meter
Grootste breedte:8,11 meter
Diepgang:2,82 meter
Waterverplaatsing:227 ton
Machine-installatie:1 triple expansiemachine
Machinevermogen:400 pk
Maximale snelheid:10 knopen
Bemanning:26 koppen
Bewapening:2 x 12,7mm mitrailleurs, 26 mijnen

De Soemenep werd oorspronkelijk gebouwd als sleepboot voor de Zoutregie in Kalianget. In 1940 werd het schip gevorderd en in Soerabaja verbouwd tot mijnenlegger en als zodanig door commandant LTZ 2 T. Jellema, op 17 juni 1941 in dienst gesteld. Bij Balikpapan, voor de kust van Oost-Borneo werden enkele mijnversperringen gelegd die door het schip onderhouden dienden te worden. Toen de Japanners Balikpapan innamen ontkwam de aangepaste sleepboot door haar eigen mijnenveld naar Soerabaja. Op 2 maart 1942 werd het schip door de eigen bemanning tot zinken gebracht in Soerabaja. Op last van de Japanse bezetter werd het schip gelicht, gerepareerd en gebruikt als sleepboot. Na de oorlog werd de sleepboot teruggevonden in Tandjong Priok en na herstelling in dienst gesteld als sleepboot onder naamsein RS 101 en later onder naamsein A 871. In augustus 1950 werd de sleepboot overgedragen aan de Indonesische marine.

Definitielijst

torpedo
Oorlogswapen, met van een explosieve lading voorzien sigaarvormig lichaam met een voortstuwings- en besturingsmechanisme, bestemd om na lancering via het water zijn weg te zoeken naar vijandelijke schepen en deze door een onderwaterexplosie uit te schakelen.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Hr. Ms. Bangkalan nog als opnemingsvaartuig Hydrograaf.
(Bron: Wikipedia)


De tot hulpmijnenlegger omgebouwde sleepboot Hr. Ms. Soemenep.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)


Hr. Ms. Rigel.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)

Informatie

Artikel door:
Peter Kimenai
Geplaatst op:
01-09-2010
Laatst gewijzigd:
23-02-2017
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.