Nederlandse kanonneerboten

Hr. Ms. Van Kinsbergen

Technische gegevens

Bouwwerf:Rotterdamsche Droogdok Maatschappij te Rotterdam
Bouwnummer:210
Op stapel gezet:11 september 1937
Tewatergelaten:5 januari 1939
Indienstgesteld:24 augustus 1939
Grootste lengte:100,2 meter
Grootste breedte:11,6 meter
Diepgang:3,4 meter
Waterverplaatsing standaard:1.760 ton
Waterverplaatsing volbeladen:2.388 ton
Machine-installatie:2 Stork geared turbines, 2 Yarrow ketels
Machinevermogen:17.000
Maximale snelheid:25,5 knopen
Bunkercapaciteit:600 ton stookolie
Actieradius:7.228 zeemijlen bij 8 knopen, 5.790 zeemijlen bij 14,5 knopen
Bemanning:183 koppen
Bewapening bij oplevering:4 x 12cm Bofors kanonnen, 4 x 40mm Bofors en 4 x 12,7mm mitrailleurs, 2 x 7,5cm oefenkanonnen

In 1937 werd een nieuw artillerie-instructieschip besteld ter vervanging van het verouderde pantserdekschip Hr. Ms. Gelderland, dat hiervoor gebruikt werd. Hr. Ms. Van Kinsbergen werd nog juist voor de mobilisatie in 1939 opgeleverd door de werf. De 12cm kanonnen waren van Bofors en door Wilton Feijenoord te Schiedam in licentie vervaardigd. Hr. Ms. Van Kinsbergen werd indienstgesteld door kapitein luitenant-ter-zee (KLTZ) J.L.K. Hoeke. Door het uitbreken van de oorlog in West-Europa kon de Van Kinsbergen haar rol als artillerie-instructieschip niet uitoefenen waarop besloten werd het schip, nu geclassificeerd als kanonneerboot, naar Nederlands West-IndiŽ te sturen en Hr. Ms. Johan Maurits van Nassau af te lossen als stationschip. Op 2 oktober 1939 vertrok de kanonneerboot, samen met de onderzeeboten Hr. Ms. O 20 en Hr. Ms. O 15 naar de West waarna zij op 31 oktober behouden arriveerden in Willemstad, CuraÁao.

Tijdens de inval van de Duitsers in Nederland, 10 mei 1940, bevonden zich 7 Duitse koopvaardijschepen te CuraÁao. Hr. Ms. Van Kinsbergen kreeg samen met een detachement mariniers de opdracht deze schepen op te brengen voordat zij konden ontsnappen of door de eigen bemanningen vernield konden worden. De Vancouver en Este lagen in de Caracasbaai, de Henry Horn, Karibia, Patricia, Frisia en Almania lagen in de Fuikbaai. Eerst werden de schepen liggend in de Caracasbaai geŽnterd die zonder al te veel moeite in beslag genomen werden. Van de vijf schepen in de Fuikbaai wisten de Duitse bemanningen op de Patricia, Frisia en Alemania brand te stichten. De branden konden door de Nederlandse marinemensen op tijd geblust worden, waardoor ongeveer 25.700 ton vrachtruimte voor de geallieerde vloot behouden werd.

Op 25 juli 1941 keerde Hr. Ms. Van Kinsbergen terug in Europa voor onderhoud. Op 4 augustus werd de kanonneerboot opgenomen in een droogdok in Liverpool. Tijdens de onderhoudsperiode vonden talrijke personeelsmutaties plaats en het schip kreeg eveneens een nieuwe commandant. Op 18 augustus 1941 nam KLTZ C. Hellingman het commando over van KLTZ Hoeke. Na de onderhoudsperiode keerde de Nederlandse kanonneerboot terug naar de West. Na de aanval op Pearl Harbor, 7 december 1941, en de intrede van de Verenigde Staten in de Tweede Wereldoorlog werd Hr. Ms. Van Kinsbergen vooral ingezet voor het escorteren van konvooien in de Caribische Zee.

Van 30 augustus tot 28 oktober 1942 werd de Van Kinsbergen gemoderniseerd in Norfolk, Virginia. De kanonneerboot werd uitgerust met een Britse Royal Navy Type 271 surface warning radar en een type 128C Asdic voor het opsporen van onderzeeboten. Om onderzeeboten te bestrijden kreeg het Nederlandse schip de beschikking over 8 dieptebommortieren en rekken om 52 dieptebommen op te slaan. Op 4 november van datzelfde jaar keerde Hr. Ms. Van Kinsbergen terug in Willemstad, CuraÁao, van waaruit patrouilles ondernomen werden en verschillende malen deel werd genomen aan onderzeebootopsporingsacties. Commandant Hellingman gaf zijn commando op 23 april 1943 over aan KLTZ J.J.L. Willinge die op zijn beurt al op 19 augustus 1943 afgelost werd door KLTZ J.A. de Gauw die eerder eerste officier aan boord van de kanonneerboot was geweest.

In september 1944 begon weer een moderniseringsperiode voor de Van Kinsbergen. Ditmaal werden de werkzaamheden uitgevoerd op de Tompkinsville Naval Yard op Staten Island, New York. De Britse radar werd vervangen door een Amerikaans SF-type radar en er werden reparaties uitgevoerd aan de Asdic. Verder werden twee 40mm mitrailleurs verwijderd en vervangen door vier 20mm Oerlikon mitrailleurs. Na de moderniserings- en onderhoudsperiode was de Van Kinsbergen weer actief als konvooibegeleider.

Eind 1944 verschenen er geen Duitse onderzeeboten meer in het Caribische gebied en was de aanwezigheid van de Van Kinsbergen daar niet langer nodig. Op 13 januari 1945 meerde de Nederlandse kanonneerboot af in het Shadwell New Basin en het schip bleef hier tot 29 augustus liggen. Twee dagen later arriveerde het schip na zes jaar afwezigheid terug in een Nederlandse haven: de Merwedehaven in Rotterdam, om vervolgens bij de Rotterdamsche Droogdok Mij. in onderhoud te gaan. Het schip had uitstekende diensten verricht in de Atlantische Oceaan en van de Amerikanen de gevleugelde bijnaam Flying Dutchman en de hoge onderscheiding officierskruis van het Legion of Merit gekregen.

In 1951 werd Hr. Ms. Van Kinsbergen verbouwd tot fregat waarbij de primaire kanonnen vervangen werden door 2 x 10,2cm kanonnen van het type High Angle Ė Low Angle. Vanaf 1955 deed het schip dienst als logementschip te Vlissingen totdat het op 29 mei 1959 uit dienst werd gesteld. Ontdaan van mast en bewapening werd de Van Kinsbergen naar Amsterdam gesleept om als oefenobject te dienen voor de Technische Opleidingen Koninklijke Marine (TOKM). Op 19 februari 1974 werd het oude schip voor sloop verkocht aan de firma Van Heygen te Gent, BelgiŽ.

Definitielijst

artillerie
Verzamelnaam voor krijgswerktuigen waarmee men projectielen afschiet. De moderne term artillerie duidt in het algemeen geschut aan, waarvan de schootsafstanden en kalibers boven bepaalde grenzen vallen. Met artillerie duidt men ook een legeronderdeel aan dat zich voornamelijk van geschut bedient.
Asdic
Engelse afkorting voor: Allied Submarine Detection Investigation Committee. Door de Britten gebruikt systeem om Duitse onderzeeŽrs op te sporen. ASDIC zond een elektronisch signaal en ving de echo van deze signalen op en zette deze om in geluid, de bekende 'ping'. ASDIC had maar een bereik van 1,5 zeemijl en er was een ervaren luisteraar nodig om een U-boot te onderscheiden van een school vissen.
mobilisatie
Een leger in staat van oorlog brengen, dus eigenlijk de overgang van vredestoestand naar oorlogstoestand. Het Nederlandse leger werd gemobiliseerd op 29 augustus 1939.
radar
Engelse afkorting met als betekenis: Radio Detection And Ranging. Systeem voor het met elektromagnetische golven vaststellen van de aanwezigheid, afstand, snelheid en richting van voorwerpen als schepen, vliegtuigen, enz.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Hr. Ms. Van Kinsbergen vertrekt naar de West, oktober 1939.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)


Hr. Ms. Van Kinsbergen tijdens de Tweede Wereldoorlog.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)


De Van Kinsbergen als fregat in 1956.
(Bron: Australian War Memorial)


De Van Kinsbergen bij het TOKM in Amsterdam.
(Bron: Peter Kimenai Go2War2)

Informatie

Artikel door:
Peter Kimenai
Geplaatst op:
19-10-2010
Laatst gewijzigd:
30-03-2013
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.