Morgen, Konrad

Voor de oorlog

Inhoudsopgave

Inleiding

Konrad Morgen was tijdens de oorlog onderzoeksrechter in dienst van de SS. Eťn van de zaken waar hij zich mee bezighield was die van Karl Otto Koch, van 1937 tot 1941 de kampcommandant van Buchenwald. Morgen was verbolgen over de feiten die hij tijdens zijn onderzoek in zijn kamp ontdekte: samen met enkele handlangers had Koch gevangenen bestolen, mishandeld en, zonder dat hij hiertoe de opdracht had gekregen, vermoord. Om deze redenen werd hij samen met enkele medeverdachten, waaronder zijn vrouw Ilse, die onder de gevangenen berucht was vanwege haar wreedheid, ter verantwoording geroepen door de SS. Een rechtbank van de SS sprak de doodstraf tegen hem uit. Nog op 5 april 1945, terwijl de Amerikanen het kamp naderden, werd Koch in Buchenwald ter dood gebracht door een executiepeloton van de SS.

Met alle kennis die we tegenwoordig hebben van de misdaden van nazi-Duitsland lijkt het uitzonderlijk dat Koch en zijn vrouw vervolgd werden voor misdaden die voor ons synoniem zijn met het systeem van de Duitse concentratiekampen, waar diefstal, mishandeling en moord aan de orde van de dag waren. Maar Koch was niet het enige lid van het kamppersoneel dat te maken kreeg met een soortgelijk gerechtelijk onderzoek door Konrad Morgen. Na Buchenwald stelde Morgen in meerdere grote concentratiekampen, waaronder Auschwitz, een onderzoek in naar misdaden begaan door kamppersoneel.

Dit artikel is een samenvatting van het boek 'Een rechter in Auschwitz' van dezelfde auteur.

Studie en lidmaatschap van SS en NSDAP

Valentin Georg Konrad Morgen werd geboren op 8 juni 1909 in Frankfurt am Main. Zijn vader was treinmachinist. In 1929 behaalde Konrad zijn examen aan de Oberrealschule. Daarna studeerde hij rechten aan de universiteiten van Frankfurt am Main, Rome en Berlijn. Tevens was hij student aan de Academie voor Internationaal Recht in Den Haag en het Instituut voor Wereldeconomie en Scheepvaart in Kiel. Na succesvolle afronding van zijn studies mocht hij zich doctor in de rechten noemen. Als specialist in het internationale recht stond hem een mooie carriŤre te wachten in het "nieuwe" Duitsland van Hitler, waar jonge academici als hij volop carriŤremogelijkheden hadden, mits ze zich gedienstig opstelden ten opzichte van het nationaalsocialisme en zich aansloten bij de partij of een daaraan gelieerde organisatie.

Morgen beweerde na de oorlog dat hij voordat Hitler aan de macht kwam, weinig enthousiast was over het nationaalsocialisme. Hij beschouwde zichzelf als een "nationaal-liberaal". Niettemin sloot hij zich niet lang na de benoeming van Hitler tot rijkskanselier in januari 1933 aan bij de gelederen van de nationaalsocialisten. Op 1 maart 1933 werd hij lid van de Allgemeine-SS, de civiele tak van de SS. Een maand later werd Morgen lid van de NSDAP. De reden die hij na de oorlog aanvoerde voor zijn lidmaatschap was dat dit noodzakelijk was voor de voortzetting van studie (hij zat in zijn zesde semester). Hij beweerde niet aan het partijleven deelgenomen te hebben. Wel was hij lid van de Nationalsozialistischer Deutscher Studentenbund (NSDStB, nazi-studentenvereniging) en de NS-Rechtswahrerbund (nazi-advocatenbond). Hij lijkt ťťn van de vele opportunisten die zich pas bij de partij aansloten nadat deze aan de macht was gekomen.

In 1936 publiceerde Morgen een boek met als titel Kriegspropaganda und KriegsverhŁtung (oorlogspropaganda en het voorkomen van oorlog). Weliswaar werd in het boek niet expliciet opgeroepen tot oorlog, maar de boodschap was verre van pacifistisch. Morgen zette zich juist af tegen de "antimilitaristische-pacifistische propaganda", die volgens hem "precies dezelfde methoden [gebruikt] als de eigenlijke oorlogspropaganda." Morgen sprak zich in zijn boek in positieve zin uit over het nationaalsocialisme. De strijd die het nationaalsocialisme volgens hem moest voeren, was er ťťn zonder wapens, bestaande uit noeste arbeid.

Morgen werkte in 1939, voor het aanbreken van de oorlog, als advocaat en rechter bij het Landgericht van Stettin. Tijdens een rechtszaak, waarbij hij als bijzittend rechter betrokken was, kwam hij in conflict met de voorzitter van de rechtbank, die door Morgen als bevooroordeeld werd beschouwd. Op 1 april 1939 werd hij om disciplinaire redenen ontslagen. Zijn ontslag voerde hij na de oorlog op als bewijs van zijn kritische opstelling tegenover het regime. Desondanks vond hij een nieuwe betrekking bij een nationaalsocialistische organisatie. In Pommeren ging hij namelijk werken als rechtsadviseur voor het Deutsche Arbeitsfront (DAF, de gelijkgeschakelde nationaalsocialistische vakbond). Hij stond onder andere arbeiders bij als advocaat in rechtszaken.

Definitielijst

nazi
Afkorting voor een nationaal socialist.
propaganda
Vaak misleidende informatie die gebruikt wordt om aanhangers / steun te winnen. Vaak gebruikt om ideele en politieke doelen te verwezenlijken.
rijkskanselier
Benaming voor het Duitse staatshoofd, vanaf 1933 tot 1945 was Hitler Rijkskanselier van Duitsland

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Konrad Morgen als SS-UntersturmfŁhrer.
(Bron: Fritz Bauer Institut)

Informatie

Artikel door:
Kevin Prenger
Geplaatst op:
21-10-2017
Laatst gewijzigd:
22-10-2017
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.