Hr. Ms. O 8

Inleiding

Inhoudsopgave

Op 1 juni 1904 werd op de werf van de Koninklijke Maatschappij De Schelde te Vlissingen, onder licentie van de Electric Boat Co., New York, de eerste Nederlandse onderzeeboot op stapel gezet. Het ontwerp, Holland 7P, was van John P. Holland van de Holland Torpedoboat Co. te New York in de Verenigde Staten. Twee jaar later was de onderzeeboot gereed en werd Luctor et Emergo gedoopt. De directie van de werf in Vlissingen hoopte dat de Koninklijke Marine interesse zou hebben in de boot en daardoor over zou gaan op het laten bouwen van nog meer onderzeeboten, uiteraard bij De Schelde.

De Nederlandse marine had inderdaad belangstelling voor de onderzeeboot uit Vlissingen maar wilde voor een eventuele aankoop het schip grondig testen. Pas na een aantal aanpassingen kon de onderzeeboot boven water gedurende 12 uren 8,3 knopen varen en onder water gedurende 3 uren 7 knopen terwijl hierbij een diepte van 30 meter bereikt kon worden. De Koninklijke Marine was tevreden en de Luctor et Emergo werd door de Nederlandse zeemacht gekocht en op 21 december 1906 in dienst gesteld als Hr. Ms. Onderzeesche torpedoboot 1 wat later werd afgekort tot Onderzeeboot 1 en uiteindelijk O 1. De dag daarvoor was de Nederlandse Onderzeedienst opgericht.

De werf uit Vlissingen mocht de O 1 doorontwikkelen voor de Koninklijke Marine en deed dit door een ontwerp toe te passen van Whitehead & Company te Hull in Groot-BrittanniŽ. Met een waterverplaatsing boven water van 134 ton en onder water van 149 ton was dit ontwerp ruim 25 ton groter dan de O 1. Bovendien werd het aantal torpedolanceerbuizen ten opzichte van de voorganger verdubbeld tot twee. Van 1 december 1911 tot 20 augustus 1914 nam de marine vier boten van dit nieuwe type in dienst onder de namen Hr. Ms. O 2 tot en met O 5 die alle gebouwd werden bij de Koninklijke Mij. De Schelde.

Voor het ontwerp van de O 6 greep De Schelde terug op een Holland-type van de Holland Torpedoboat Co. Deze onderzeeboot was bijna twee maal zo groot als de O 1 maar beschikte, net als de O 2 tot en met O 5, over slechts twee torpedolanceerbuizen. Om niet te afhankelijk te worden van de werf uit Vlissingen bestelde de Nederlandse marine op 8 mei 1913 een nieuwe onderzeeboot bij de Maatschappij Fijenoord te Rotterdam die gebruik maakte van een Brits ontwerp van William Denny & Brothers te Dumbarton. Deze onderzeeboot die op 23 december 1916 in dienst werd gesteld als Hr. Ms. O 7 beschikte ook over twee torpedolanceerbuizen.

Op 10 mei 1940, de dag dat de Duitsers Nederland binnenvielen, waren de O 1 tot en met de O 7 al buiten dienst gesteld en op de O 7 na gesloopt. De O 7 lag in Den Helder en viel geheel intact in Duitse handen maar was te oud om de bezetter nog van enig nut te kunnen zijn. De onderzeeboot bleef jaren in Den Helder liggen totdat zij als gevolg van lekkages in 1944 zonk. Na de oorlog werd het wrak gelicht en gesloopt.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog strandden in Nederlandse territoriale wateren twee buitenlandse onderzeeboten. Op 4 november 1915 liep als gevolg van slechte navigatie de nieuwe Duitse onderzeeŽr-mijnenlegger UC 8 aan de grond bij Terschelling. Het schip werd op last van de marine geborgen en geÔnterneerd. In 1917 werd de boot van de Duitsers gekocht en op 13 maart van datzelfde jaar in Nederlandse dienst gesteld als Hr. Ms. M 1. In 1931 werd de boot buiten dienst gesteld.

De tweede buitenlandse onderzeeboot die strandde in Nederland was de Britse HMS H 6. In januari 1916 liep de boot aan de grond in het Friesche Zeegat bij Schiermonnikoog. Ook deze onderzeeboot werd door een Nederlandse bergingsmaatschappij in opdracht van de marine vlotgetrokken en in beslag genomen. Op 4 mei 1917 kwamen de Britse en Nederlandse regeringen overeen dat de H 6 verkocht werd aan de Koninklijke Marine. Drie dagen later werd de onderzeeboot in Nederlandse dienst gesteld als Hr. Ms. O 8.

Definitielijst

Eerste Wereldoorlog
Ook wel Grote Oorlog genoemd, conflict dat ontstond na een groei van het nationalisme, militarisme en neo-kolonialisme in Europa en waarbij twee allianties elkaar bestreden gedurende een vier jaar durende strijd, die zich na een turbulent begin, geheel afspeelde in de loopgraven. De strijdende partijen waren Groot-BrittanniŽ, Frankrijk, Rusland aan de ene kant (de Triple Entente), op den duur versterkt door o.a. ItaliŽ en de Verenigde Staten, en Duitsland, Bulgarije, Oostenrijk-Hongarije en het Ottomaanse Rijk aan de andere kant (de Centrale Mogendheden of Centralen). De strijd werd gekenmerkt door enorme aantallen slachtoffers en de inzet van vele nieuwe wapens (vlammenwerpers, vliegtuigen, gifgas, tanks). De oorlog eindigde met de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland en zijn bondgenoten in 1918.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Hr. Ms. O 8.
(Bron: Wikipedia)


Hr. Ms. O 1.
(Bron: Wikipedia)


Hr. Ms. O 1 in 1906.
(Bron: Wikipedia)


Hr. Ms. O 3 tijdens een proefvaart in 1912.
(Bron: Wikipedia)


Hr. Ms. M1, O 8, O 4, O 7 en O 2 in de haven van Den Helder, 1923.
(Bron: P. Kimenai Go2War2)

Informatie

Artikel door:
Peter Kimenai
Geplaatst op:
28-01-2011
Laatst gewijzigd:
23-03-2014
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.