Fi 156, Fieseler

De Fieseler Fi 156 Storch (Ooievaar) is wel het bekendst geworden verkenning en verbindingsvliegtuig uit de Tweede Wereldoorlog. De Storch kan met recht 's werelds eerste STOL (short take off and landing) vliegtuig genoemd worden. Het toestel kon opstijgen binnen 65 meter en landen binnen 20 meter en was daardoor ideaal voor het gebruik als verkenner, verbindingsvliegtuig en ambulance, rond of nabij het slagveld. Het vliegtuig is dan ook nagenoeg op elk slagveld ingezet.
In 1935 stelde het Duitse luchtvaartministerie de specificaties op voor een lichtgewicht vliegtuig bestemd voor verbindingsdoeleinden en gewondentransport.
Drie fabrikanten, Fieseler, Siebel en Messerschmitt schreven hier op in, terwijl Focke Wulf op eigen titel met de gevraagde specificaties een gewaagd experiment opzette voor de bouw van een autogyro (voorloper van de helikopter).
Ontwerpers Reinhold Mewes en Viktor Mangsch wisten bij Fieseler een ontwerp neer te zetten dat vanaf het begin af aan de voorkeur genoot bij het luchtvaartministerie.
Het werd een hoogdekker, opgebouwd uit metalen buisframe, overtrokken met linnen. De vleugels en de staart waren opgebouwd uit houten segmenten, die eveneens waren overtrokken met linnen. Wat vooral opviel was het ontwerp voor de cockpit. Deze had een uitstekend uitzicht rondom door het gebruik van veel glazen panelen. De lange poten van het landingsgestel konden de schokken bij het landen, ook op zeer slecht terrein, uitstekend opvangen.

Fieseler kreeg de opdracht tot de bouw van vijf prototypen. In het voorjaar van 1936 vloog de Fi 156 V-1. Dit eerste prototype was uitgerust met een Argus As-10C motor met een vermogen van 240 pk en een tweebladige metalen propeller. De Fi 156 V-2 volgde kort hierop met een houten propeller. De Fi 156 V-3 volgde na de eerste proefnemingen als eerste volledig militair uitgeruste prototype. Het proefprogramma werd vervolgd met de Fi 156 V-4 met Ski's en de Fi 156 V-5, welke nagenoeg gelijk was aan de V-3.
Het toestel is in een oplage van ongeveer 2835 exemplaren gebouwd, waarbij Fieseler er zelf 1900 voor haar rekening heeft genomen. Morane Saulnier in Frankrijk bouwde op last van de bezetter 784 toestellen en in Tsjechoslowakije werden ca 150 Fi 156 Storch's geproduceerd.

Fi 156A:
Door Fieseler werd voorgesteld om twee versies van het toestel te gaan produceren, een militaire versie, de Fi 156A, en een burgerversie, de Fi-156B. Door capaciteitsproblemen en voorrang aan militaire productie is de Fi 156B nooit gebouwd.
Nadat de Luftwaffe een voorserie van tien Fi 156A-0 toestellen uitgebreid aan tests had onderworpen werd opdracht gegeven voor de seriebouw van de Fi 156A-1. De eerste toestellen rolden in 1937 uit de fabriek. Het vliegtuig bleek uitstekende vliegeigenschappen de bezitten. De A-serie is behalve door Duitsland (onbekend aantal uit een totaal van ruim 2800 toestellen) ook gebruikt in Finland (twee stuks), Nederland (ťťn exemplaar geÔnterneerd na noodlanding op Nederlands grondgebied in 1939), Zweden (8) en Zwitserland (6).
Finland heeft haar twee toestellen nog tot in 1960 gebruikt.

Fi 156C:
In 1939 werd een nieuwe versie geÔntroduceerd, aangedreven met een Argus As-10C-3 motor.
Deze motor was uitgetest op ťťn enkel Fi 156C-0 voorserie-exemplaar en werd gevolgd door de meest gebouwde versie van dit vliegtuig. De Fi 156C werd aanvankelijk gebouwd in drie versies. De voorserieproductie Fi 156C-0 werd speciaal ontworpen als experimenteel toestel voor de op handen zijnde invasie van Polen in 1939. Het toestel kreeg de mogelijkheid tot het meevoeren van een machinegeweer achterin de cockpit, waartoe in de kap van de cockpit aan de achterzijde een opening werd gemaakt. De resultaten waren voldoende voor een productieserie. De Fi 156C-1 serie werd een onbewapend verbindingstoestel voor twee personen met een optie voor een derde persoon. De Fi 156C-2 werd de verkenningsversie voor drie personen, waarbij een camera-uitrusting kon worden meegevoerd. Tevens konden de achterste twee zitplaatsen worden vervangen door een redding- en bergingsuitrusting inclusief een brancard. De Fi 156C-3 werd een multipurpose toestel en werd hiertoe uitgerust met een sterkere Argus As10P-1 motor met een vermogen van 270 pk en een beweegbaar naar achteren vurend 7,92 mm MG-15 machinegeweer.

Later is nog ontwikkeld de Fi 156C-5 voor lange-afstandsverkenningsvluchten met een extra brandstoftank van 100 liter.
Speciaal voor gebruik in Noord-Afrika zijn de Fi 156C-3/Trop en Fi 156C-5/Trop ontwikkeld, met de nodige zandfilters en overlevingshulpmiddelen.
Op last van de Duitse bezetter zijn in bezet Tsjechoslowakije nog tientallen Fi 156C-7 toestellen gefabriceerd. Diverse toestellen uit de C-serie zijn tijdens de oorlog geŽxporteerd naar andere landen of zijn aan het eind van de oorlog opgenomen in de luchtmachten van diverse landen.

De al in Zweden aanwezige toestellen uit de A-serie zijn in 1945 nog aangevuld met C-toestellen die door gevluchte Duitse piloten daarheen werden meegenomen. Het gaat hier om een twaalftal exemplaren, waarmee nog tot eind jaren vijftig is gevlogen. Bulgarije kocht voor haar luchtmacht 12 Fi 156C's, welke aan het oostfront zijn gebruikt. Verder zijn de C's gebruikt door KroatiŽ (2), Frankrijk (64), Hongarije (4), ItaliŽ (ca. 15), RoemeniŽ (ca. 45), Slowakije (12) en Spanje (20).
Na de oorlog zijn vele van deze toestellen gebruikt door diverse landen na in beslagname van Duitse voorraden. Zo bezat Noorwegen 17 toestellen, JoegoslaviŽ meer dan 36 en Groot-BrittanniŽ zelfs 60 van deze toestellen.

Technische gegevens:

Model: Fieseler Fi 156C-2
Taak: Verbindings-/Verkenner-/Ambulancevliegtuig
Bemanning: 1 of 2
Afmetingen: Spanwijdte: 14,25 m
Vleugeloppervlak: 26,00 m2
Lengte: 9,90 m
Hoogte: 3,05 m
Gewicht: Leeggewicht: 939 kg
Max. Gewicht: 1325 kg
Prestaties: Max. snelheid: 175 km/u
Kruissnelheid: 145 km/u
Plafond: 5200 m
Bereik: 385 km
Motor: Argus As-10C-3 motor met een vermogen van 240 pk
Bewapening: max ťťn 7,92 mm MG 15 mitrailleur.
Productie: deel van 2835 A, C, D en F's

Fi 156D:
Speciaal voor gewondentransport werd de Fi 156D ontwikkeld. De voorserie Fi 156D-0 werd uitgerust met een Argus As-10P-1 motor en geschikt bevonden voor dit doel. De productieserie werd de Fi 156D-1, waarbij aan stuurboord een luik was aangebracht om het laden en lossen van een brancard te vergemakkelijken. De Fi 156D-2 was identiek, echter werd geproduceerd in bezet Tsjechoslowakije.
GeŽxporteerd is de Fi 156D naar Bulgarije (4) en Hongarije (10).

Fi 156F:
De Fi 156E is beperkt gebleven tot ťťn enkel toestel voor het beproeven van het landingsgestel voor de Fieseler Fi 333, een transporttoestel op rupswielen. De volgende en laatste productieserie werd de Fi 156F, welke maar in enkele exemplaren is geproduceerd.
De Fi 156F was speciaal bedoeld voor politiedoeleinden binnen Duitsland zelf. Het was een speciale versie van de Fi 156C-3 met twee 7,92 mm mitrailleurs vurend vanuit de cabine en onder de vleugels rekken voor maar liefst 48 SD-2 fragmentatiebommen van 2 kg.

Naoorlogse productie:
Doordat fabrieken in Frankrijk en Tsjechoslowakije op last van de bezetter tijdens de oorlog de Fi 156 hadden moeten bouwen waren de bouwtekeningen na de bevrijding nog steeds aanwezig en hebben beide landen de toestellen nog in groten getale gebouwd.
In Frankrijk als de Morane Saulnier MS.500 Criquet en in Tsjechoslowakije als de Mraz K-65 Kap.

Definitielijst

invasie
Gewapende inval.
Luftwaffe
Duitse luchtmacht.
mitrailleur
Machinegeweer, een automatisch, zwaar snelvuurwapen.

Bronnen

- David D., The Complete Encyclopedia Of World Aircraft, Brown Packaging Books Ltd., London, 1997
- Gunston B. ea., Hitler's Luftwaffe, Salamander Books Ltd., London, 1977
- Gunston B. ea., Jane's Fighting Aircraft of World War II, Random House Group Ltd, 2001
- Wilson S., Aircraft of WWII, Airospace Publications Pty Ltd, Australia, 1998
- Wings, Midway to Hiroshima, CD-Rom, Discovery/Maris multimedia, 1995

Afbeeldingen



Informatie

Artikel door:
Wilco Vermeer
Geplaatst op:
25-02-2003
Laatst gewijzigd:
12-04-2009
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.