Slag om Overloon en Venray

Slot

Verliezen

Absolute cijfers zijn altijd moeilijk te geven. Casualties zijn alle doden, gewonden, vermisten en krijgsgevangenen. Hierdoor lopen de aantallen doden en gewonden nogal uiteen in de verschillende publicaties. Als op een dag 10 tanks worden uitgeschakeld kan het zijn dat na reparaties 6 ervan de dag erop weer operationeel zijn.

De meeste schattingen geven voor de 7th Armored: 220 gesneuvelden en 232 gewonden of vermisten: totaal 452 casualties. Een gedeelte van de gesneuvelden is na de oorlog herbegraven op de Amerikaanse begraafplaats van Margraten. Hiernaast verloor zij 35 tanks (voornamelijk M4 Shermans) en 43 andere voertuigen. Twee vliegtuigen werden neergeschoten. Een hiervan was een P-47D van 389th Fighter Squadron die op 2 oktober 1944 neergeschoten werd en crashte bij de Zandstraat 8. J. Hodgson, Royal Army Medical Corps, 9th Field Ambulance, zei:

"Bij dat huis lagen de resten van een neergeschoten vliegtuig dat een Thunderbolt bleek te zijn. Mijn collega onderzocht het wrak en riep me bij hem toen hij iets vond wat hij niet kon herkennen. Ik kwam daar aan en knielde bij het voorwerp en was erg verbaasd dat dit het lichaam van een man was. Ernstig verbrand en hij leek net een stuk hout."

Ze hadden de stoffelijke resten gevonden van First Lieutenant W.R. Grounds die tien dagen eerder was neergehaald boven Overloon.

De Engelsen verloren 1426 casualties, hieronder 753 gewonden en vermisten. Bij de 3rd Infantry vielen 400 doden en bij de 11th Armoured waren 273 doden te betreuren. Op Overloon War Cemetery liggen 281 doden. Ongeveer twintig Britse tanks en een vliegtuig gingen verloren.

De Duitse verliezen worden geschat op 600 doden. De meesten zijn na de oorlog herbegraven op de Duitse oorlogsbegraafplaats van Ysselsteyn. Precieze cijfers zijn verder moeilijk te geven. Honderden Duitsers moeten gevangen zijn genomen. Alleen al op 12 oktober namen de Britten 147 Duitsers gevangen. De 107. Panzerbrigade beschikte op 31 oktober nog over 8 tanks van het type Pzkpfw. IV en 11 Panther tanks, dit betekent een verlies van 8 Panthers in oktober. Bataillon Paul verloor tussen 2 en 14 oktober 402 man; 81 gesneuveld, 80 gewond en 241 vermist(102 werden op 12 oktober door de Britten gevangen genomen).

Niet iedereen die zich overgaf werd gespaard. Corporal T. Hall van het East Yorkshire Regiment vertelde:

"Een Duitser die zich verscholen had in een geul in de akker gooide zijn geweer weg en gaf zich over. Hij zei: ‘Kaputt, fini’. Onze officier die Canadees was drukte zijn revolver in zijn rug en zei: ‘Rennen schoft’. Toen we buiten schot waren gekomen van het vijandelijk machinegeweer dat we moesten uitschakelen, droeg de luitenant mij op om de gevangene te doden. Ik was korporaal dus ik gaf soldaat Payne die opdracht. Payne schoot hem neer en de Duitser viel op de grond. Hij was nog niet dood en hij wees op zijn voorhoofd. Payne schoot nog een keer. De gevangene was dood."

De verliezen onder de Brabantse en Limburgse burgerbevolking waren groot. Ook hier is moeilijk een juist aantal te geven. Een aantal van 300 wordt genoemd. In de twee krankzinnigengestichten die Venray telde hebben zich ongelooflijke taferelen voorgedaan. Honderden krankzinnigen schuilend in de kelders van het gesticht onder bombardementen en beschietingen van beide kanten. De bevolking van Venray was door alle evacués gegroeid van 17.000 naar 25.000. Op 12 oktober bombardeerden 36 Amerikaanse B-26 Marauders de stad. Er vielen 32 burgerdoden te betreuren. Ook werd Venray zwaar beschoten door de artillerie van beide kampen. Op 13 oktober werden in drie uur tijd 15.000 granaten op Venray afgevuurd. De toren van de Sint Petrus Banden werd na gemarkeerd te zijn met rode rookgranaten bestookt door Britse Typhoon jachtbommenwerpers die 284 60 ponds raketten afschoten op de toren. Voordat de Wehrmacht Venray verliet blies een Sprengkommando de toren en verschillende andere torens in de omgeving op. Een week na de bevrijding op 18 oktober werd de bevolking op last van de Engelsen geëvacueerd.

Shell shock

Uitputting of oorlogsneurose kwam regelmatig voor. Bovengenoemde corporal T. Hall vertelde met een na veertig jaren nog steeds vertrokken gezicht dat:

"Payne was 19 en hij was altijd samen met een oudere soldaat, Dawson, die 28 was. Ze waren een echt vechtkoppel. Op een morgen was er veel granaatvuur vanuit de Westwall en Dawson ging op zoek naar vet om gebakken aardappelen te maken. Hij kwam niet terug. Even later waren we op patrouille toen we hem vonden zonder hoofd. Toen Payne zijn vriend zag stortte hij letterlijk in elkaar. Hij begon vreselijk te huilen en emotioneel was hij helemaal kapot. Hij kon geen lichaamsdeel stil houden. Hij zat er doorheen, was absoluut aan het einde van zijn krachten."

Misschien legde Payne een verband tussen de Duitse gevangene die hij had vermoord en de dood van zijn vriend. Alle drie verloren het hoofd, zij het in verschillende gradaties.

Conclusie

De bloedige gevechten om Overloon, de Molenbeek, Venray en de omliggende dorpen kunnen gezien worden als een Duits verdedigend succes. Terrein werd langzaam opgegeven terwijl men de tegenstander zware verliezen toebracht. De Duitsers vochten met hun rug naar Duitsland dat vlak achter de Maas lag. De "Durchhalte-Propaganda", de nazipropaganda die de Duitsers opzweepte om tot het uiterste door te vechten, speelde natuurlijk een belangrijke rol. Het geloof in de nieuwe Vergeltungswaffen (V-wapens) was ook belangrijk. De terreur achter de fronten was waarschijnlijk ook een goede motivatie. Toenmalig Feldwebel H. Weber (van Fallschirmjägerregiment 21) verklaarde veertig jaar na de strijd:

"Ik kan nu niet verklaren waar we ons moreel vandaan haalden. Ik kan u ook niet verklaren waarom we eigenlijk zo hard doorgevochten hebben. Zeker, er werd ons gezegd dat achter ons de Maas was en dat we niet terug konden omdat de bruggen opgeblazen waren."

Hauptmann Paul, bevelhebber van het Bataillon Paul dat in Overloon de zwaarste klappen kreeg te verduren, verklaarde ook veertig jaar na de strijd:

"Ik moest mijn plicht vervullen, het bevel moest ik uitvoeren. Anders, dat moet u duidelijk zijn, wanneer ik mijn plicht niet had gedaan, dan was ik tegen de muur gezet en gefusilleerd. Geen twijfel daarover. Er waren toen al verschillende mannen opgeknoopt in de Heimat."

Hij zei ook dat vriend en vijand hun allerlaatste snik gegeven hadden en zich ridderlijk hadden gedragen.

Definitielijst

artillerie
Verzamelnaam voor krijgswerktuigen waarmee men projectielen afschiet. De moderne term artillerie duidt in het algemeen geschut aan, waarvan de schootsafstanden en kalibers boven bepaalde grenzen vallen. Met artillerie duidt men ook een legeronderdeel aan dat zich voornamelijk van geschut bedient.
Bataillon
Maakte meestal deel uit van een Regiment en bestond meestal uit een aantal Kompanien. In theorie bestond een Bataillon uit 500 - 1.000 man.
Propaganda
Vaak misleidende informatie die gebruikt wordt om aanhangers / steun te winnen. Vaak gebruikt om ideele en politieke doelen te verwezenlijken.
Regiment
Onderdeel van een divisie. Een divisie bestaat uit een aantal regimenten. Bij de landmacht van oudsher de benaming van de grootste organieke eenheid van één wapensoort.
V-wapens
In het Duits: Vergeltungswaffen. De geheime wapens die Hitler aan het eind van WO II de overwinning moesten bezorgen. Operationeel waren de V1 (vliegende bom) en V2 (raketwapen).
Westwall
Wordt ook wel Siegfriedlinie genoemd, de Duitse verdedingingslinie aan de Frans-Duitse grens.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Tijdens de Slag om Overloon achtergelaten materiaal, 13 oktober 1944.
(Bron: Beeldbank WO2)


De tijdens het oorlogsgeweld verwoeste kerk in Overloon.
(Bron: Beeldbank WO2)


Ingang van de Britse oorlogsbegraafplaats in Overloon.
(Bron: Ewoud van Eig)


Een deel van de 280 graven in Overloon.
(Bron: Ewoud van Eig)


Affiche uit de begintijd van het oorlogsmuseum in Overloon.
(Bron: Oorlogsmuseum Overloon)

Informatie

Artikel door:
Peter ter Haar
Geplaatst op:
12-12-2013
Laatst gewijzigd:
01-10-2014
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

Categorieën


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.