Atoombommen op Hiroshima en Nagasaki

Eerste missie, Operatie Centerboard

Enola Gay

De B-29 waarmee de eerste missie zou worden gevlogen, was op 9 mei 1945 persoonlijk door Paul Tibbets uitgezocht in de fabriek van de Glenn L Martin Company. Het toestel werd voorlopig overgedragen aan de bemanning van Captain Robert Lewis. Lewis was binnen de 509th Composite Group de meest ervaren vlieger en hij ging er dan ook vanuit dat hij de leiding zou krijgen over de missie om de eerste atoombom af te werpen. Hij was daarom dan ook zeer ontstemd toen hij erachter kwam dat Tibbets zou vliegen en dat hij als copiloot zou fungeren. Hij had er ook veel moeite mee dat zijn vaste navigator en bommenrichter werden vervangen. Toen Lewis op zijn laatste inspectie voor de vlucht zag dat iemand "zijn" vliegtuig de Enola Gay (genoemd naar de moeder van Tibbets) had gedoopt, werd hij woedend. Ten eerste omdat hij het niet eens was met deze naam en ten tweede omdat hij niet gekend was in deze beslissing. Er vond een onderhoud plaats tussen Lewis en Tibbets. Wat er precies werd besproken is niet bekend, maar het resultaat was dat de B-29 zijn naam behield. Ook na de oorlog zou de relatie tussen de twee personen stroef blijven.

Op 2 augustus werd in een bespreking met LeMay afgesproken dat Hiroshima nr. 1 werd. Twee dagen daarna werden de officieren door Parsons geÔnstrueerd over de komende missie. De bedoeling was dat zij een film te zien kregen over de proefexplosie in Alamogordo, maar de projector weigerde dienst. Op 6 augustus om 00:00 uur vond de laatste instructie plaats. Hierna droeg de veldprediker een speciaal voor de gelegenheid geschreven gebed voor. Een paar dagen voor de missie kreeg Tibbets een aantal cyaankalitabletten uitgereikt. Die moesten hij en de andere bemanningsleden innemen als zij het risico liepen gevangen te worden genomen door de Japanners.

De sectie voor de aanval bestond uit drie vliegtuigen. Eťn toestel werd in reserve gehouden.

Naam: Piloot: Opdracht:
The Great Artiste Major Charles Sweeney Vervoerde wetenschappelijke apparatuur om onder meer de kracht van de explosie te meten.
No 91 / later aangeduid als Necessary Evil Captain George Marquardt Had fotografische apparatuur aan boord om de explosie vast te leggen.
Enola Gay Colonel Paul Tibbets Vervoerde de bom.
Top Secret Captain Charles McKnight Werd op Iwo Jima in reserve gehouden.
De bemanning van de Enola Gay bestond voor de vlucht van zes augustus uit de volgende personen:
  • Colonel Paul Tibbets (piloot en gezagvoerder)
  • Captain Robert Lewis (co-piloot)
  • Major Thomas Ferebee (bommenrichter)
  • Captain Theodore van Kirk, bijgenaamd Dutch, (navigator)
  • Captain William Parsons (wapenkundige en missiecommandant)
  • First Lieutenant Jacob Beser (radarofficier)
  • Second Lieutenant Morris Jeppson (assistent wapenkundige)
  • Technical Sergeant George Caron, roepnaam Bob (staartschutter)
  • Technical Sergeant Wyatt Duzenbery (boordwerktuigkundige)
  • Sergeant Joe Stiborik (radar operator)
  • Sergeant Robert Shumard (assistent boordwerktuigkundige)†
  • Private First Class Richard Nelson (radio-operator)

Onderweg naar Hiroshima, Speciale Bombardementsvlucht 13

Om 01:37 startten de verkenningstoestellen. De potentiŽle doelen voor die avond waren Hiroshima, Kokura en Nagasaki. De Straight Flush onder commando van Major Claude Eatherly vloog naar Hiroshima om de weersomstandigheden te verkennen. Major John Wilson deed in de Jabit III hetzelfde voor Kokura. Major Ralph Taylor verkende in de Full House de omstandigheden in Nagasaki. Vlak voor het opstijgen van de Enola Gay hield Lewis een korte toespraak voor de bemanning:
"Luister jongens. Deze bom kost meer dan een vliegdekschip. Verpest hem niet. Wij hebben hem gemaakt. Wij gaan de oorlog winnen, maar verpest het niet."

Van het opstijgen van de Enola Gay werd een waar mediaspektakel gemaakt. Er waren maar liefst 100 personen aanwezig, onder wie journalisten, hoge militairen en wetenschappers. De motoren werden gestart om 02:27 uur. Het startgewicht bedroeg 68 ton. De Enola Gay overschreed daarmee het maximaal toegestane gewicht met 7,6 ton. Om 02:45 uur begon de start. De start en heenvlucht verliepen zonder grote problemen. Twee minuten na de Enola Gay vertrok de Great Artiste, twee minuten daarna gevolgd door de No 91. Parsons stelde de bom even voor 03:00 uur op scherp. Een van de handelingen die hij uitvoerde was het plaatsen van het explosieve poeder.

In de nacht van 5 op 6 augustus werd drie keer een luchtalarm afgegeven in Hiroshima. Telkens werd echter weer het sein veilig gegeven, omdat er geen vliegtuigen waren waargenomen door de luchtafweer. Om 04:55 uur Japanse tijd (deze liep een uur achter op de Tinian tijd) voegden The Great Artiste en de No 91 zich boven Iwo Jima bij de Enola Gay. Second Lieutenant Morris Jeppson verving om 06:30 uur de groene veiligheidspluggen door rode, daardoor werd het elektrische circuit naar de ontsteking gesloten en was de bom definitief scherp gesteld. Tibbets hield enkele ogenblikken later een toespraak voor de bemanning via de intercom. Hij deelde mee dat het toestel de eerste atoombom aan boord had. Een aantal crewleden was hier nog niet van op de hoogte, maar zij hadden wel vermoedens. Om 06:40 uur steeg De Enola Gay naar 9470 meter, de hoogte waarvan de atoombom gedropt moest worden.

Even daarna ontving zij een bericht van de Straight Flush. Zij rapporteerde: "Bewolkingsgraad minder dan 3/10 op alle hoogtes. Advies bombardeer eerste doelwit." De andere verkenningstoestellen meldden dat boven Nagasaki en Kokura de weersomstandigheden ook goed waren. Tibbets seinde het bericht "first" door aan Iwo Jima. De Straight Flush had door zijn verschijnen boven de stad de Japanse luchtverdediging gealarmeerd en er werd weer een luchtalarm afgegeven. Om 8:00 uur volgde het sein veilig. De Japanners gingen ervanuit dat de waargenomen toestellen bezig waren met een verkenningsmissie. Om 08:09 uur begon Tibbets met de definitieve bombardementsvlucht.

Om 08:12 uur werden de Enola Gay en de andere B-29ís van de sectie gedetecteerd door de Japanse uitkijk. Het bericht werd doorgegeven, maar het lukte niet meer om op tijd een luchtalarm af te geven. Om 08:14 uur zetten negen van de twaalf bemanningsleden van de Enola Gay de vooraf uitgereikte lasbril op. Tibbets en Ferebee deden dit niet, omdat hun zicht hierdoor teveel zou worden beperkt. Er werd geen Japanse storingsradar gedetecteerd. Ferebee startte de synchronisatie van het richtvizier. Dit waarschuwingssignaal, bestaande uit een hoge toon, werd door de andere B-29ís opgevangen en betekende dat de bom binnen een minuut zou worden afgeworpen.

Om 08:15:17 uur werden de bomluiken van de Enola Gay geopend. Het toestel schoot bijna drie meter omhoog. Tibbets legde het toestel in een scherpe rechtse bocht van 155 graden. Het tijdmechanisme zette de eerste schakelaar om. De volgende seconden keken de mannen nerveus op hun horloge en vroegen zij zich af of de bom echt zou werken. Op 2700 m hoogte sloot de luchtdrukschakelaar. 43 seconden na het afwerpen om precies 08:16 uur op 580 meter hoogte explodeerde Little Boy met een enorm geraas. De bom miste het beoogde doelwit, de Aioi brug, op 270 meter en ontplofte boven de Shima kliniek. Uit de metingen die werden uitgevoerd naar de kracht van de bom, kwamen verschillende uitkomsten. De meeste liggen in het interval 13 tot 16 kiloton.

Definitielijst

Hiroshima
Stad in Japan waar op 6 augustus 1945 de eerste atoombom op werd afgeworpen.
Nagasaki
Japanse stad waarboven de VS op 9 augustus 1945 de tweede atoombom afgooide.
radar
Engelse afkorting met als betekenis: Radio Detection And Ranging. Systeem voor het met elektromagnetische golven vaststellen van de aanwezigheid, afstand, snelheid en richting van voorwerpen als schepen, vliegtuigen, enz.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


De B-29 Silverplate bommenwerpers op Tinian, met op de voorgrond de Enola Gay.
(Bron: Wikipedia)


De Enola Gay met Paul Tibbets (met pijp) en rechts van hem Captain van Kirk.
(Bron: Wikimedia)


Het laden van "Little Boy" in het ruim van de Enola Gay.
(Bron: Wikipedia)


The Great Artiste met meetapparatuur volgde de Enola Gay. Hier met bemanningslid Luis Alvarez.
(Bron: Wikimedia)

Informatie

Artikel door:
Wesley Dankers
Geplaatst op:
30-10-2015
Laatst gewijzigd:
20-08-2017
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.