Keitel, Wilhelm

Aanval op Polen en het westen

Op 1 september 1939 viel het Duitse leger Polen binnen, waarmee het startschot voor de Tweede Wereldoorlog werd gegeven. De veldtocht ging gepaard met grove misdaden van Duitse kant. Op 12 september 1939 informeerde Vizeadmiral Wilhelm Canaris, chef van de 'Abwehr', of het klopte dat er op grote schaal executies (uitgevoerd door de Einsatzgruppen) plaatsvonden in Polen en dat de adel en geestelijkheid moesten worden uitgeroeid. Keitel gaf aan dat de Führer hiertoe besloten had en dat de Wehrmacht hier niet verantwoordelijk voor was. Later beweerde hij dat hij hiermee alleen de woorden van de Führer herhaalde. De Abwehr viel onder het OKW, waar Canaris eveneens lid van was. Hierdoor hadden Keitel en Canaris veel contact met elkaar. Zij gingen ook vriendschappelijk met elkaar om. Ook de gewone soldaten van de Wehrmacht maakten zich in Polen schuldig aan misdrijven als moord, verkrachting en plundering.

Keitel was aanwezig bij een bijeenkomst op 17 oktober 1939 waar Adolf Hitler aangaf welk beleid hij zou voeren tegen de Poolse bevolking. Hitler typeerde dit zelf als: "Het werk van de duivel". Het beleid hield onder meer in dat de levensstandaard laag moest worden gehouden. De regio diende alleen voor het leveren van arbeidskrachten. Hitler merkte voorts op: "Het bestuur over dit gebied zal ons in staat stellen het Rijk te zuiveren van Joden en Polakken." Op 12 december 1939 besprak Hitler met Alfred Jodl, Keitel en Erich Raeder de invasie van Denemarken en Noorwegen. Raeder pleitte voor een dergelijke aanval, omdat anders de Britten deze landen zouden bezetten en dan de verdere vervoer van ijzererts naar Duitsland zouden verhinderen. Op 27 januari 1940 werden de plannen hiervoor onder de directe en persoonlijke leiding van Keitel en Alfred Jodl van het OKW gesteld. Op 9 april begon operatie Weserübung, die onder bevel stond van General der Infanterie Nikolaus von Falkenhorst. Denemarken werd binnen een dag veroverd. Om Noorwegen werd langer strijd gevoerd, maar de Duitse strijdkrachten kreeg hier al gauw de overhand. De aanval vormde een duidelijk voorbeeld van een goed gecoördineerde samenwerking tussen de land-, zee- en luchtstrijdkrachten. Hiermee waren de voordelen van een overkoepelende commandostructuur aangetoond. De Duitsers zouden hier, in tegenstelling tot de geallieerden, echter weinig gebruik van maken gedurende de rest van de oorlog.

Ondanks dat er nog om Narvik gevochten werd, ging op 10 mei 1940 Fall Gelb van start, de invasie van Nederland, België, Luxemburg en Frankrijk. Aan de planning van deze aanval had het OKW slechts in geringe mate bijgedragen. Het OKH en dan vooral Generalleutnant Erich von Manstein waren verantwoordelijk voor het operatieplan. Binnen zes weken was Frankrijk op de knieën gedwongen. Op 22 juni 1940 was Wilhelm Keitel, samen met een aantal andere hoge nazi’s, onder wie Rudolf Hess, aanwezig bij de ondertekening van de wapenstilstand met Frankrijk in een wagon in het 'Forêt de Compiègne'. Keitel las de voorwaarden van de wapenstilstand voor, waarna de Duitse en Franse gedelegeerden deze ondertekenden.

Tijdens het overwinningsfeest in Berlijn op 6 juli bestempelde Keitel Hitler als de grootste krijgsheer aller tijden. (De term 'Grösster Feldherr aller Zeiten' zou in de afgekorte vorm 'Gröfaz', nadat de oorlog zich ten nadele van Duitsland had gekeerd, een spotnaam worden voor Hitler). Op 19 juli 1940 benoemde Hitler Keitel tot Generalfeldmarschall. Onder zijn collega-generaals genoot Keitel weinig respect. Vanwege zijn meegaandheid naar Hitler toe bestempelden ze hem al gauw als 'Lakeitel' (een samenstelling van lakei en Keitel). Hitler zelf waardeerde de gehoorzame generaal echter zeer. Op 22 september 1942 kreeg hij een bonus van 250.000 Reichsmark en in oktober 1944 werd aan hem een bosgebied ter grootte van 246 hectare geschonken in Lamspringe in de deelstaat Niedersachsen ter waarde van 739.340 Reichsmark. Tegenover de gevangenispsychiater Goldensohn verklaarde hij dat hij had gehoopt zich na de oorlog op zijn landgoed te kunnen vestigen.

Al vlak na de wapenstilstand met Frankrijk sprak Hitler met Keitel en Jodl over een aanval op de Sovjet-Unie. In vergelijking met de veldtocht in het westen, zou deze volgens hem niet meer zijn dan kinderspel (Sandkastenspiel). Op 18 december 1940 vaardigde Hitler 'Weisung 21' uit, waarin hij aangaf dat de Wehrmacht zich moest voorbereiden op een oorlog tegen de Sovjet-Unie.

Keitel ontving in februari 1941 twee memoranda opgesteld door General der Infanterie Georg Thomas, hoofd van het 'Wirtschafts- und Rüstungsamt', waar ook onder meer de voormalige minister van Economische Zaken Hjalmar Schacht aan had meegewerkt, waarin werd gewaarschuwd dat Duitsland niet klaar was voor een oorlog met de Sovjet-Unie, onder meer vanwege de beperkte voorraden brandstof en rubber. Keitel legde dit memorandum, ondanks het uitdrukkelijke verzoek van Thomas, niet aan Hitler voor. Voorafgaand aan operatie Barbarossa kwam Thomas ook met een tamelijke betrouwbare raming van de geschatte wapenproductie van de Sovjet-Unie. Ook verklaarde hij dat de verovering van het Europese gedeelte van Rusland niet hoefde te leiden tot instorting van de industriële productie van het volledige land. Adolf Hitler verwierp deze aannamen omdat ze niet in lijn waren met het beeld dat hij had van de 'Slavische Untermenschen'. Keitel verbood het 'Wirtschafts- en Rüstungsamt' voortaan nog inlichtingen aan de 'Führer' voor te leggen die hem onwelgevallig zouden kunnen zijn.

Alle bevelen van Adolf Hitler met betrekking tot de strijdkrachten droegen de handtekening van Keitel. In zijn bevoegdheid als Chef des OKW was hij betrokken bij alle belangrijke militaire beslissingen, hoewel hij naar eigen zeggen hierop geen invloed had. Tegenover Goldensohn verklaarde hij: "Ik beschikte niet over troepen, had geen macht. Ik was door een eed gebonden. Ik had geen benul van Hitlers plannen." Hij verklaarde verder: "Als assistent van de Führer voor de operationele taken die hij plande en waar hij het bevel toe gaf, hadden we (het OKW) helemaal niets te maken met de politieke motieven op de achtergrond. Dat was onze taak niet. Het spel van de hoge politiek kan en wil ik niet verdedigen. Het zou ook niet juist zijn als ik zou zeggen dat ik van al deze dingen niets afwist. De waarheid is dat wat ons werk betrof we met deze zaken niets te maken hadden en de Führer ons nadrukkelijk voorhield dat politieke aangelegenheden ons niets aangingen." (Onder politieke aangelegenheden vielen volgens Keitel ook de neutraliteitsgaranties die Duitsland aan een aantal West-Europese landen had gegeven.) Adolf Hitler kon de oorlog echter niet in zijn eentje voorbereiden. Hij had de medewerking nodig van militairen. Door deze samenwerking werden zij medeplichtig. Keitel en de andere hoge militairen wisten dat het voeren van een aanvalsoorlog een misdrijf was, onder andere op basis van het Kellogg-Briand Pact, een in 1928 gesloten internationaal verdrag waarin een aantal Europese staten het voeren van een aanvalsoorlog veroordeelden.

Definitielijst

Führer
Duits woord voor leider. Hitler was gedurende zijn machtsperiode de führer van nazi-Duitsland.
geallieerden
Verzamelnaam voor de landen / strijdkrachten die vochten tegen Nazi-Duitsland, Italië en Japan gedurende WO 2.
Infanterie
Het voetvolk van een leger (infanterist).
invasie
Gewapende inval.
nazi
Afkorting voor een nationaal socialist.
operatie Weserübung
Codenaam voor de Duitse inval in Denemarken en Noorwegen. Deze operatie, die begon op 9 april 1940, was bedoeld om Engelse acties in Scandinavië te voorkomen.
Sovjet-Unie
Sovjet Rusland, andere naam voor de USSR.

Pagina navigatie

Afbeeldingen


Duitse troepen vernielen een slagboom bij een grens tussen Polen en Duitsland (nagespeeld).
(Bron: Wikipedia)


Generaal Keitel rijdt door de straten van Lodz, vlak nadat de stad is ingenomen door de Duitse troepen.
(Bron: Bundesarchiv, Bild 183-1985-0930-502 / CC-BY-SA 3.0)


Keitel voor de treinwagon in Compiègne, waar de wapenstilstand na de Eerste Wereldoorlog in 1918 werd getekend, en waar in 1940 eveneens de wapenstilstand werd getekend.
(Bron: Bundesarchiv, B 145 Bild-P50287 / Weinrother, Carl / CC-BY-SA 3.0)


Generaal Wilhelm Keitel in de treinwagon bij het ondertekenen van de wapenstilstand.
(Bron: Bundesarchiv, Bild 183-1982-0809-503 / CC-BY-SA 3.0)


Na de geslaagde overwinning op Frankrijk viert Hitler dat door 12 generaals tot 'Generalfeldmarschall' te bevorderen. Uiterst links Wilhelm Keitel.
(Bron: Wikimedia)

Informatie

Artikel door:
Wesley Dankers
Geplaatst op:
26-09-2018
Laatst gewijzigd:
28-11-2018
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

Categorieën


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2018
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.