Streicher, Julius

Julius Streicher

Let op: dit artikel is aan herziening toe. Wilt u ons helpen met het (her)schrijven van dit artikel, neem dan contact op met de redactie.

Jeugdjaren
Julius Streicher werd op 12 februari 1885 in Fleinhausen, een plaatsje in de buurt van Augsburg in het Duitse Beieren, geboren en hij was het negende kind van de plaatselijke schoolmeester. Streicher kwam uit een streng katholiek gezin en tijdens de vele bezoeken aan de plaatselijke kerk werd hem stevig ingeprent dat de Joden door de geschiedenis heen regelmatig tegen de Christenen gevochten hadden. Tevens had zijn moeder regelmatig aanvaringen met een plaatselijke Joodse winkelier en mede hierdoor heeft hij al vroeg in zijn leven een haat opgebouwd tegen het Jodendom. Na zijn middelbare schoolopleiding wilde hij in zijn vaders voetsporen treden en volgde een opleiding tot onderwijzer, het beroep dat hij vanaf 1904 uitoefende op een school in Neurenberg. In 1912 werd Streicher lid van de plaatselijke democratische partij, waar hij door de meeste aanwezigen graag gezien en gehoord werd, behalve door de Joodse aanwezigen. Sommigen van hen probeerden in dit stadium hem nog op andere gedachten te brengen, maar dit waren tevergeefse pogingen en zijn haat tegen de Joden zou in de loop der jaren alleen nog maar toenemen. In 1913 trouwde hij met Kunigunde Roth en uit dit huwelijk zouden later twee kinderen voortkomen, in 1915 werd zijn eerste zoon Lothar geboren en in 1918 zijn tweede zoon, Elmar.

Eerste Wereldoorlog
Net zoals veel jonge Duitsers in die tijd was ook hij geďnteresseerd in het Duitse leger en hij nam uiteindelijk dienst bij de Einjarige Freiwilligen. De mannen die bij dit onderdeel dienden betaalden zelf voor hun eigen voedsel, uitrusting en uniform en werden meestal aan het eind van hun dienstjaar bij de legerreserve geplaatst. Na twee jaarlijkse herhalingsoefeningen en een bijbehorend examen werden ze dan benoemd tot reserve-officier. Maar Streicher werd hiervoor afgewezen en de reden hiervoor is eigenlijk niet bekend, maar gezien zijn latere gedrag zijn die niet echt moeilijk te raden. Het Duitse officierskorps was een exclusieve aristocratische aangelegenheid en een lompe bruut als Streicher kan nooit de juiste indruk gemaakt hebben. Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog nam Streicher dan ook als gewoon soldaat dienst in een Beierse legereenheid en met zijn 29 jaar was hij één van de ouderen tussen al de dienstplichtige tieners. Hij werd naar het front in Frankrijk gestuurd en voerde daar regelmatig enkele gevaarlijke missies uit. Voor diverse moedige acties werd hij uiteindelijk onderscheiden met het IJzeren Kruis eerste en tweede klasse en in 1918 werd hij zelfs bevorderd tot luitenant, een rang die slechts zeer weinigen van de dienstplichtige soldaten tijdens de Eerste Wereldoorlog zouden bereiken omdat dit eigenlijk alleen voorbestemd was voor soldaten die uit belangrijke aristocratische families kwamen. Als luitenant bracht hij de laatste jaren van de oorlog door aan het front in Italië en Frankrijk, waar hij ook hier opviel door zijn heldhaftige acties.

De eerste politieke jaren
Net zoals veel Duitsers en vroege volgelingen van Hitler, kon Streicher nooit aan de vrede wennen en de bepalingen die aan Duitsland waren opgelegd tijdens de vredesbesprekingen aan het eind van de Eerste Wereldoorlog. Ondanks de economische malaise in Duitsland had hij het geluk dat hij zijn oude beroep weer kon oppakken, terwijl er in die tijd toch vele miljoenen werklozen rondliepen. Zoals eerder gezegd was hij een felle antisemiet en werd een van de oprichters van de DSP, de Deutsche Sozialistische Partei, een partij die qua programma vrijwel identiek was aan de NSDAP. In het voorjaar van 1921 werd Streicher lid van de Deutsche Werkgemeinschaft, een organisatie die opgericht was door Dr. Otto Dickels. Deze had destijds een boek gepubliceerd over ‘De wederopstanding van de Westerse Wereld’, waarin veel van Hitlers thema’s ook in terugkwamen, zoals een klasseloze gemeenschap die het moreel en financiëel bankroete oude regime moest vervangen en het verzet tegen de ‘Joodse onderdrukking’. Otto Dickels ging in de zomer van 1921 fusiebesprekingen aan met de nog jonge NSDAP, waarbij hij er bijna voor zorgde dat Hitler aftrad omdat deze geen concessies wilde doen aan zijn eigen positie. Hitler wist echter paniek te zaaien bij de rest van het partij-comité en kreeg naar aanleiding daarvan dictatoriale bevoegdheden, waardoor van enige samenwerking tussen de beide partijen geen sprake meer was. In 1922 leidde Streicher de Neurenbergse tak van de Deutsche Werkgemeinschaft en in oktober van dit jaar schreef hij een brief aan Hitler, waarin hij hem de diensten van zijn mensen en de organisatie aanbood. Neurenberg bleek een vruchtbare voedingsbodem te zijn voor de nazi-partij en het lidmaatschap in 1921 steeg dan ook in snel tempo van 2.000 tot 6.000 en in 1922 zelfs naar 20.000. Streicher richtte zich volledig op Hitler en wist zich met gebruik van zijn ellebogen en intimidatie op een manier op te werken die Hitler wel aanstond. En zo kwam het dat hij tijdens de mislukte coup op 9 november 1923 in München in de voorste gelederen meeliep, naast Ludendorff, Hitler en Göring. Streicher had hier de functie van directeur van propaganda en reed door heel München waar hij regelmatig grote menigtes toesprak. Toen de politie op een gegeven moment een eind wilde maken aan deze toch en het vuur opende, werden zestien personen gedood en vele overige kopstukken opgepakt en gearresteerd. Terwijl de anderen in de gevangenis zouden doorbrengen, werd de aanklacht tegen Streicher al snel ingetrokken en na een verblijf van slechts dertig dagen in gevangenschap was hij weer op vrije voeten. Nu Hitler en andere vooraanstaande partijgenoten gevangen zaten, wist Streicher zijn positie binnen de partij te versterken, maar door zijn vrij lompe gedrag vervreemdde hij veel mensen van de partij, wat uiteindelijk bij de Reichstag-verkiezingen in december 1923 veel stemmen kostte, iets waar Hitler op dat moment stiekem toch zeer verheugd over was.

Ondertussen had Streicher op 14 april 1923 zijn eerste wekelijkse krant uitgegeven, Der Stürmer. Vlak na 1920 was Streicher namelijk betrokken in een vete met Walther Kellerbauer, destijds hoofdredacteur van het blad Deutscher Volkswille. Streicher wist uit dit conflict profijt te trekken en zelfs deze uitgeverij over te nemen om zijn eigen wekelijkse propagandablad uit te brengen. In dit weekblad uitte Streicher op zijn eigen wijze en volgens zijn eigen visie zijn haat tegen de Joden en zelfs op zo’n manier dat op een gegeven moment enkele nazi’s zich bij Hitler hierover beklaagden. Het blad stond vol met verhalen over arische meisjes die door Joden ontvoerd en verkracht zouden zijn, Joodse rituele moorden op christelijke baby’s en ontelbare variaties op soortgelijke thema’s die allemaal aan zijn koortsachtige fantasie ontsproten waren. Zelfs Hitler erkende de negatieve uitwerking op goed opgeleide Duitsers en buitenlandse bezoekers en verbood zelfs de uitgave van dit blad tijdens de Olympische Spelen in Berlijn in 1936. Ook moest Streicher zich regelmatig voor de rechtbank komen verantwoorden en bracht op een gegeven moment zelfs acht maanden door in de gevangenis, voor het negeren van een uitspraak van de rechtbank. Het blad was overigens niet alleen een uitlaatklep voor Streichers obsessies, maar het was ook een spreekbuis voor het regime. Der Stürmer kwam als eerste met het verzoek om nieuwe regels over het rijksburgerschap, hetgeen uiteindelijk resulteerde in de Neurenberger rassenwetten uit 1935. Tevens beweerde het blad ook dat de ondergang van de zeppelin Hindenburg in 1937 in de Verenigde Staten een joodse sabotagedaad was geweest. Verder werd in dit blad de Kristallnacht gerechtvaardigd en net na het begin van de Tweede Wereldoorlog werd gepleit voor de fysieke uitroeiing van de Joden. Terwijl Heinrich Himmler zijn uiterste best deed de volkerenmoord geheim te houden, schreef Streicher in 1944 : “Door de ontwikkelingen na de opkomst van het nationaalsocialisme is het waarschijnlijker geworden dat het Europese vasteland voorgoed bevrijd zal worden van de Joodse volksvernietigers en profiteurs”. Het blad zou worden uitgegeven tot het eind van de oorlog in 1945 en hoewel deze vorm van riooljournalistiek amper serieus genomen kon worden, was het toch zeer succesvol. In de loop van de jaren werden kantoren geopend in Wenen, Praag en zelfs in Denemarken en steeg de oplage in de jaren 20 van 2000 exemplaren naar 600.000 exemplaren in 1940.

Hoogtepunt carričre
Streicher werd in 1925 Gauleiter van Neurenberg-Fuerth en in 1929 Gauleiter van Frankenland. Door deze drukke werkzaamheden was hij genoodzaakt om in ditzelfde jaar zijn baan als leraar op te geven. Als vrij snel werd Streicher berucht als de grootste jodenhater van de partij en het was dan ook een logisch gevolg dat hij werd aangesteld om de boycot tegen Joodse zaken in maart 1933 te leiden. Het internationale Joodse congres had namelijk opgeroepen tot een ééndaagse internationale boycot tegen Duitse goederen om op deze manier de aandacht van de wereld te vestigen op het racistische beleid van de nieuwe regering. Streicher en zijn naaste medewerkers stonden synoniem voor corruptie, intimidatie, geweld en bedrog. Hij verdreef de Joden, nam hun bezittingen in beslag, verkocht die aan zijn handlangers en kocht met de opbrengsten hiervan een groot landgoed voor zichzelf. Daar liet hij een appartement inrichten voor zijn maîtresse, Anni Seitz, en vermaakte zich veelvuldig met een hele reeks filmsterretjes en de echtgenotes en dochters van overige partijfunctionarissen. Ook Hitler was ondertussen ter ore gekomen dat Streicher, ook privé, er een nogal losbandig en gewelddadig leven op na hield. Toch accepteerde Hitler dit, waarschijnlijk omdat hij één van de oorspronkelijke ‘Alte Kameraden’ was, maar in 1939 drongen de andere Gauleiter er unaniem op aan om Streicher af te zetten. Hitler kon hem nu niet meer beschermen en verbood hem om daarom nog in het openbaar namens de partij te spreken. Ondertussen had hij ruzie gekregen met Hermann Göring, omdat hij beweerde dat Görings dochter, Edda, het resultaat was van kunstmatige inseminatie. Het gevolg van dit alles was dat Göring in 1940 een tribunaal leidde dat een onderzoek moest doen naar Streichers leven en bewind. Tijdens dit tribunaal liepen de emoties op een gegeven moment zo hoog op dat Göring een pistool tegen het hoofd van Streicher zette en dreigde hem ter plekke te executeren. Iets waarvan Göring later altijd heeft gezegd : “Ik had toen de mogelijkheid en had dit toen ook moeten doen”. Na dit onderzoek werd Streicher officiëel ontslagen en vriendelijk toch dringend verzocht zich terug te trekken op zijn landgoed bij Neurenberg. Ook enig contact met medewerkers werd hem verboden. Wel bleef hij tot het eind van de oorlog Der Stürmer uitgeven, maar enige zeggenschap in de nazileiding was hem ontnomen.

Laatste jaren
Tijdens zijn ballingschap op zijn landgoed overleed in 1943 Streicher’s vrouw en enkele weken voor het eind van de oorlog trouwde hij met zijn privé-secretaresse Adele. Ze vluchtten samen voor de oprukkende Amerikaanse troepen, maar op 23 mei 1945 werd hij herkend door de Joodse majoor Plitt van het Amerikaanse leger en onmiddellijk gevangen genomen. Toen dit nieuws bekend was, werd majoor Plitt teruggeroepen naar New York en daar als een held binnengehaald omdat de hij de grootste jodenhater aller tijden had opgepakt. Tijdens de processen van Neurenberg werd Streicher bijgestaan door zijn advocaat Dr. Hans Marx. Tijdens zijn pleidooi vertelde hij uitgebreid hoe Streicher tijdens zijn gevangenschap was vernederd en mishandeld door negers en Joden en hoewel Marx eiste dat naar aanleiding hiervan een onderzoek moest worden ingesteld, werd dit door de voorzitter van het tribunaal resoluut verworpen. Hoewel Streicher eigenlijk niet echt deel had genomen aan de oorlog of enige orders had uitgevaardigd tijdens deze periode en hij stellig beweerde nooit iets te hebben afgeweten van de Holocaust, werd hij uiteindelijk toch schuldig bevonden aan misdaden tegen de menselijkheid en ter dood veroordeeld. In de vroege ochtend van 16 oktober 1946 werd de veroordeelde bevolen om zijn kleren aan te trekken voor het uitvoeren van de opgelegde straf, ophanging tot de dood erop volgt. Streicher weigerde mee te werken en bewakers moesten eraan te pas komen om hem met enig geweld hierbij te helpen. Rudolph Hess, die even verderop gevangen zat, hoorde deze commotie en schreeuwde : “Bravo Streicher!!”. Tijdens het binnenkomen van de executieruimte was Streicher nog steeds zeer opstandig en hij moest door enkele bewakers in toom gehouden worden. Tijdens het betreden van het schavot schreeuwde hij zijn laatste woorden: “Heil Hitler!”.

Processtukken

- Verhoor Streicher
- Slotverklaring Streicher
- Vonnis Streicher

Definitielijst

Eerste Wereldoorlog
Ook wel Grote Oorlog genoemd, conflict dat ontstond na een groei van het nationalisme, militarisme en neo-kolonialisme in Europa en waarbij twee allianties elkaar bestreden gedurende een vier jaar durende strijd, die zich na een turbulent begin, geheel afspeelde in de loopgraven. De strijdende partijen waren Groot-Brittannië, Frankrijk, Rusland aan de ene kant (de Triple Entente), op den duur versterkt door o.a. Italië en de Verenigde Staten, en Duitsland, Bulgarije, Oostenrijk-Hongarije en het Ottomaanse Rijk aan de andere kant (de Centrale Mogendheden of Centralen). De strijd werd gekenmerkt door enorme aantallen slachtoffers en de inzet van vele nieuwe wapens (vlammenwerpers, vliegtuigen, gifgas, tanks). De oorlog eindigde met de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland en zijn bondgenoten in 1918.
Gauleiter
Leider en vertegenwoordiger van de NSDAP in een Gau.
Holocaust
Aanduiding voor de vernietiging van het Europese Jodendom door de nazi's. Holokauston is de Griekse benaming voor een geheel verbrande offergave.
IJzeren Kruis
Duitse militaire onderscheiding, vertaling vanuit het Duits. Zie: Eisernes Kreuz.
nazi
Afkorting voor een nationaal socialist.
propaganda
Vaak misleidende informatie die gebruikt wordt om aanhangers / steun te winnen. Vaak gebruikt om ideele en politieke doelen te verwezenlijken.

Bronnen

- Kershaw I., Hitler, Het Spectrum, 1999, ISBN 9027465711
- Bericht van de Tweede Wereldoorlog, uitgegeven door Amsterdam boek 1970-1975
- Hitlers Derde Rijk, uitgegeven door Hobby Academie te Panningen 2002-2003

Afbeeldingen


Julius Streicher tijdens een parade


Streicher bij het Neurenberger proces

Informatie

Artikel door:
Hans Molier
Geplaatst op:
30-03-2003
Laatst gewijzigd:
08-11-2009
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

Categorieën


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.