Raid op Saint-Nazaire

Inleiding

Inhoudsopgave

In 1942, toen het offensief van de U-boten het hoogtepunt had bereikt, zou het optreden van een sterk oppervlakte-kaderschip in de Atlantische Oceaan een beslissende uitwerking kunnen hebben op de Britse weerstand. In de Franse kustplaats Saint-Nazaire bevond zich niet alleen een compleet uitgeruste onderzeebootbasis, maar ook het enige droogdok buiten de Duitse wateren, dat groot genoeg was om het Duitse slagschip Tirpitz plaats te bieden. Het was daarom dan ook van het grootste belang om het droogdok van Saint-Nazaire te vernietigen. Half januari 1942 was het Duitse slagschip Tirpitz opgestoomd naar de kust van Noorwegen en het vermoeden bestond dat deze uit zou breken naar de Atlantische Oceaan waar het een bedreiging zou vormen voor de geallieerde konvooien. Er waren al vier pogingen ondernomen om de Tirpitz, dat na het tot zinken brengen van de Bismarck het machtigste Duitse slagschip was, te vernietigen, maar deze waren geen van alle geslaagd en het was duidelijk dat een andere strategie noodzakelijk was.

Het droogdok van Saint-Nazaire
Saint-Nazaire ligt op de noordoever van het Loire-estuarium (een wijd uitopende trechtervormige riviermond), ongeveer 6 mijl van de monding. Dit estuarium is aan de kust bijna en mijl breed en zelfs nog breder bij Saint-Nazaire, waar de dokinstallaties aan de oostzijde van de haven in noord-zuid richting lopen. De Avant Port is het gebied dat ingesloten wordt door twee betonnen armen die ongeveer 460 meter in het estuarium uitsteken terwijl daarachter en door de zuidelijke sluis ermee verbonden, het Bassin de Saint-Nazaire ligt, dat ongeveer 280 meter breed is en vier sluisdeuren bevat. Achter het Bassin de Saint-Nazaire en ermee verbonden door een smal diep kanaal met een draaibrug, ligt het Bassin de Penhouet. Schepen tot 10.000 ton kunnen door de zuidelijke sluis in het Bassin de Saint-Nazaire komen, terwijl grotere schepen het binnenste bassin binnenvaren, het Forme Ecluse oftewel het NormandiŽdok.

In verband met de enorme afmetingen van dit NormandiŽdok en de grote druk van het water dat hierin verwerkt moest worden, werd het aan beide zijden gesloten door stalen schuifdeuren van 51 meter lang, 16,5 meter hoog en bijna 11 meter breed. Deze deuren waren gebouwd als stalen dozen met afzonderlijke ruimten, die onder water gezet konden worden om de uitwendige waterdruk te weerstaan als het dok leeg was. Elke sluisdeur gleed opzij weg in een ondergrondse holte aan de westzijde van het dok. Aan de westkant bevond zich ook een pomphuis met motoren en pompen die ruim 12 meter onder de grond waren opgesteld en die gebruikt konden worden om het dok leeg te pompen. De Tirpitz had dit NormandiŽdok nodig en bijna even waardevol waren de bunkers van de onderzeeboten, waarvan er negen al gereed waren en vijf nog in aanbouw waren. Tussen de zuidelijke sluis en de Loire lag het oude stadsgedeelte van Saint-Nazaire, waarvan veel mannelijke inwoners in de haven werkten: 5.000 soldaten bewaakten het havengebied en nog eens 1.000 soldaten bemanden de kanonnen langs de oevers van de riviermond om het tegen een aanval vanuit zee of de lucht te beschermen.

Voorbereidingen en plannen
Reeds in augustus 1941 was al een aanval op Saint-Nazaire overwogen, maar de ondiepe wateren van het Loire-estuarium werden te gevaarlijk geacht, er was een gebrek aan geschikte vaartuigen en een verrassing zou onmogelijk zijn in verband met de 300 mijl lange reis vanuit Engeland naar het uiteindelijke doel. Verder was het Duitse verdedigingswerk afschrikwekkend.

In februari 1942 kregen luitenant-kolonel A.C. Newman, van het Essex Regiment, en kapitein-luitenant ter zee R.E.D. Ryder, van de Royal Navy, het bevel om naar Londen te komen om daar een briefing bij te wonen voor een Ďspeciale missieí. De voornaamste opdracht tijdens deze briefing bleek de vernietiging van het NormandiŽdok te zijn en al vrij snel werd duidelijk dat voor een dergelijk operatie een torpedobootjager nodig zou zijn. Hiervoor werd uiteindelijk de voormalige Amerikaanse torpedobootjager USS Buchanan (DD131) gebruikt die door de Engelsen werd omgedoopt tot HMS Campbelltown. Zo werden twee van de vier schoorstenen verwijderd en de andere twee kregen een Duits aanzien. Verder werd de bewapening aangepast, de brug en het stuurhuis bepantserd en de dekken geklaard. Vervolgens werden ongeveer 4,25 ton aan explosieve ladingen aangebracht. De explosieve lading bestond uit 24 Mk 7 dieptebommen in 6 met beton versterkte stalen kisten met een ontsteking afgesteld op 8 uur na inwerkingstelling. Het schip moest na het rammen van de sluisdeuren tot zinken worden gebracht zodat het niet zou kunnen worden weggesleept vůůr de ontploffing. Behalve de ongeveer 250 commando's die aan boord van de HMS Campbeltown zaten, zouden andere ploegen met motorboten naar hun bestemming varen omdat het makkelijker navigeren was in het ondiepe kanaal naar Saint-Nazaire. …ťn van deze motorboten kreeg tevens de taak om het NormandiŽdok binnen te varen als de buitenste sluisdeur was opgeblazen om de binnenste deur te torpederen. Vervolgens zouden speciale troepen aan land gaan om de overige installaties te vernietigen. Op 25 maart was de complete strijdmacht die ingezet zou worden tijdens deze operatie, die was omgedoopt in Operatie Chariot, in Falmouth verzameld, en als vertrekdatum werd 27 maart 1942 vastgesteld, maar aangezien alles gereed was en er en kans bestond dat het goede weer zou omslaan, kreeg Ryder toestemming om een dag eerder te vertrekken.

Definitielijst

offensief
Aanval in kleinere of grote schaal.
Regiment
Onderdeel van een divisie. Een divisie bestaat uit een aantal regimenten. Bij de landmacht van oudsher de benaming van de grootste organieke eenheid van ťťn wapensoort.
slagschip
Zwaar gepantserd oorlogsschip met geschut van zeer zwaar kaliber.
torpedobootjager
(Engels=destroyer) Zeer lichtgebouwd, snel en wendbaar oorlogsschip, bestemd om door verrassingsaanvallen grote vijandelijke schepen met de torpedo tot zinken te brengen.

Pagina navigatie

Afbeeldingen



Informatie

Artikel door:
Hans Molier
Geplaatst op:
17-02-2004
Laatst gewijzigd:
23-07-2009
Opmerkingen? Spelfouten?
Geef ons uw feedback!

CategorieŽn


Deze website is een initiatief van STIWOT Alle rechten voorbehouden © 2002-2017
Hosted by Vevida. Privacyverklaring, cookies, disclaimer en copyright.